Ég er búin að eiga bókina „Mátturinn í núinu“ í mörg ár. Reyndar á ég hana í ensku útgáfunni „The Power of Now.“
Fyrst þegar ég las hana skildi ég smá, en samt mmmm… ekki nóg.
Í eirðarleysi mínu í gærkvöldi, dustaði ég rykið af henni og tók með mér upp í (tóma) rúmið og þurfti ekki að lesa lengi til að skilja að allt það sem ég er að vinna við liggur í þessari bók, og því skildi ég hana mjög vel. –
En hún opnaði enn meira fyrir mér, þetta er bók sem ekki á að lesa bara einu sinni. – Alla veganna ekki ég. –
Ég upplifði í raun það sem Eckhart Tolle var að segja. Upplifði fjársjóðinn innra með mér. – Fann fyrir friðnum, ástinni og gleðinni í núinu. –
Og það hoppar þarna og skoppar enn eins og lítil stelpa í gulum sumarkjól.
Tóma-rúmið sem mér hefur verið tíðrætt um. Tóma stundin sem við reynum oft að fylla, tómu tilfinningapokarnir eru ekki tómir. –
Tóma rúmið er fullt af friði, ást og gleði. –
Ég gat ekki séð það, og kannski þú ekki heldur, vegna þess að hugsanir yfirskyggja það og trufla. –
Friður, ást og gleði er dýpra en tilfinningar. Tilfinningar geta truflað, Eckhart Tolle segir þær vera truflun, – disturbance. –
Friður, ást og gleði er til staðar, en það þarf að sjá þessa þrenningu, veita henni athygli. – Ekki þrengja svo að henni með hugsunum að hún verði pinku pinku lítil. –
Í upphafi bókarinnar segir Tolle söguna af betlaranum við þjóðveginn, sem sat á kassa og betlaði peninga til að lifa. –
Maður nokkur gengur þar hjá og spyr betlarann hvað sé í kassanum. Betlarinn segist ekki vita það, en maðurinn bendir honum á að kíkja. Til allrar furðu sér betlarinn að kassinn er fullur af gulli. –
Það er dásamleg tilfinning að fara að sjá gullið innra með sér, sjá og upplifa frið, ást og gleði innra með sér. Að tómarúmið sé alls ekki tómt. –
„Gleðin er besta víman.“ og er grunnurinn að því að ná yfirhöndinni yfir annarri vímu, vímu sem kemur að utan.
Þegar ég finn þessa tilfinningu, einhvers konar „Enlightenment“ eða uppljómun, þá langar mig svo að deila henni með fleirum og það er það sem ég þrái að kenna og gera að mínu ævistarfi, hvort sem það er innan kirkju eða bara í heimskirkjunni.
Ég veit þó að mín uppljómun verður aldrei annarra, en kannski innblástur. Það sem ég les hjá Eckhart Tolle, hef ég lesið og lært hjá mörgum öðrum, les það líka í Biblíunni, les það í náttúrunni, úr ljóðum, úr samveru með fólki, börnum, gamalmennum og allt þar á milli. þetta er allt sami grautur, misjafnlega borinn fram. – Stundum hversdagslegur, stundum með möndlum, stundum með rjóma. – Enda skrifaði ég pistil á sínum tíma undir heitinu. „Lífið er hafragrautur“ – og lagði áherslu á það að við nytum þess að borða hann, ilmsins, bragðsins o.s.frv. – og því má bæta við að borða (lifa) með og af ást, gleði og friði. –
Ég skrifaði pistil nýlega um mikilvægi því að „giftast“ eða gefast sjálfum sér. – Með því undirliggjandi sem þarf til að hjónaband virki. – Ég held það fari varla á milli mála að þar þarf að ríkja ást – virðing og traust. –
Mikilvægi sjálfsvirðingar – sjálfstraust og að elska sjálfa/n sig verður seint dregið í efa. Þ.e.a.s. að þykja vænt um sjálfa/n sig en ekki í hefðbundinni merkingu eða eigingirni. –
Í framhaldi af því segjum við oft að við verðum að elska okkur sjálf, virða og treysta til að aðrir geri það. Sú staðhæfing er góð og gild eins langt og hún nær. –
En lífið er svo skemmtilega (leiðinlega?) flókið – og það er staðreynd að margir eiga í erfiðleikum með að elska sig, virða og treysta og það þýðir ekki að við megum ekki eða eigum ekki að elska, virða og treysta þeim sem eru í vandræðum með það. –
Við getum nefnilega elskað, treyst og virt án skilyrða. – Þ.e.a.s. við getum fókuserað á að allar manneskjur séu elsku, virðingar og trausts verðar. – Ef þær eru brotnar er erfitt fyrir þær að byggja upp elsku, virðingu og traust án utanaðkomandi aðstoðar. –
„Ég fór að trúa að ég gæti þetta af því að þú trúðir á mig!“ –
Þetta er raunveruleg setning úr bréfi nemanda til námsráðgjafa.
Þó að umhverfið, eða í þessu tilfelli námsráðgjafinn, hafi áhrif, er það í raun alltaf nemandinn sem þarf að taka ákvörðun eða velja að hlusta á ráðgjafann, að samþykkja það sem hann segir og gera það að sínu. Þ.e. að fara að hafa trú eða traust á sjálfum sér eða getu sinni.
Margir hafa heyrt söguna um froskana sem voru að keppast um að klifra upp í mastrið. –
Hópur af froskum lagði af stað, en niðri var hópur sem kallaði, „þetta er ekki hægt“ – „Þetta tekst aldrei“ .. o.s.frv. – einn af öðrum gafst upp þar til einn froskur varð eftir og kláraði alla leið á toppinn. – Af hverju gafst hann ekki upp? –
Froskurinn var heyrnalaus. –
Það mætti líka snúa þessari sögu við, þar sem liðið á jörðinni væri að hvetja áfram og kalla hvatningar. Hvað hefði gerst þá? –
—
Hvernig tengist hjónaband með undirliggjandi ást, trausti og virðingu inn í þetta froskadæmi? –
Jú, við hjónavígslu lofar parið hvort öðru gagnkvæmri virðingu, ást og trausti. –
Gagnkvæmnin felur í sér að gefa og þiggja virðingu, ást og traust.
Á sama hátt og hver manneskja þarf að rækta sjálfa sig og það er eflaust grunnforsendan (eins og að elska sjálfa sig, virða og treysta) þá þurfa tveir aðilar að rækta hvern annan, og – hjónabandið þarf að rækta. –
Þarna fer oft ýmislegt að fara úrskeiðis. – Af hverju rakna hjónabönd upp? –
Það er þegar jafnvægið klikkar. – Þræðirnir ná ekki að spinnast saman eða liturinn fer að leka úr öðrum yfir í hinn. – Hjónabandið er úr tveimur heilum þráðum, sem þurfa að haldast heilir og vefja saman eitt sterkt band. –
Í upphafi getur pari liðið eins og algjört jafnvægi ríki, – það er þegar ástin er allsráðandi og eins og sagt er þá getur ástin blindað, þessi ástríðufulla ást, – ekki þessi sem varir, þessi sem er meira eins og djúp væntumþykja. –
Þegar fólk fer að upplifa mannlegu hliðarnar, – þá fara hlutir sem voru jafnvel krúttlegir áður að fara í taugarnar á hinum. –
Við getum tekið dæmi af konu sem er lengi að gera sig klára, og er af þeim orsökum alltaf of sein. Í tilhugalífinu þótti manninum hennar þetta krúttlegt, að hún tæki langan tíma að undirbúa sig fyrir hann og bara fyndið að mæta of seint í matarboð eða í leikhúsið. Seinna þegar þau eru gift, er þetta að hans mati einn af hennar stærstu ókostum og farið að taka mjög á taugarnar, og orðinn orsakavaldur margra uppákoma og rifrilda.
Seinlæti og það að koma of seint eða láta bíða eftir sér er í raun óvirðing við tíma annarra. Sá aðili sem lætur bíða eftir sér er því að sýna bæði maka og öðrum „þolendum“ óvirðingu. – Óstundvísi er oft ávani eða lærð hegðun sem þarf að aflæra. En til þess þarf viljann til þess. –
Kona sem er búin að segja manni sínum að henni finnist dásamlegt að hann færi henni blóm við og við, – og hann færir henni aldrei blóm, er að óvirða langanir konunnar með að hlusta ekki á hana. –
Við verðum að yrða óskir okkar, langanir og þrár – og makinn á móti að virða þessar óskir, langanir og þrár (að sjálfsögðu á meðan það gengur ekki á virðingu makans). –
Þessar dæmisögur eru bara brotabrot og virka kannski einfaldar, en geta í raun verið upphafið að óánægjuferli. –
Þó að við eigum ekki að þrífast á viðurkenningum né hrósi, blómum eða hegðun annarra, þá komumst við ekki hjá því að slíkt hefur áhrif. Við þurfum ekki að láta eins og að við séum ónæm fyrir hrósi eða viðurkenningu, það er líka gott í hófi, eins og súkkulaði eða rauðvín er gott í hófi 😉
– Við þurfum að sýna tillitssemi og virðingu, – við erum tilfinningaverur og það er nú þannig að t.d. samlífið sem endar í rúminu á kvöldin hefst oft að morgni. –
Náin og falleg samskipti yfir daginn byggja upp áhugann fyrir kvöldið – á meðan vond samskipti og óvirðing brýtur niður áhugann. – Merkilegt þegar sumir halda að það sé hægt að vera leiðinleg/ur við maka sinn og fjarlæg/ur allan daginn jafnvel gera lítið úr – og svo eigi allt að „gerast“ um kvöldið.
Auðvitað eru undantekningar – en þær eru ekki reglan. –
Hjón deila næstum öllu með hvort öðru, lífi sínu og tilfinningum. Það er mjög mikilvægt að virða tilfinningar hvers annars, annars er ekki hægt að tjá sig um þær og þær safnast bara upp í hnút. –
Að sjálfsögðu þarf fólk að komast að samkomulagi, hvað er eðlilegt og hvað ekki og hafa sameiginlegar reglur og gildi fyrir heimilið, og þá ekki síst þegar börn eru í spilinu. –
Æ oftar heyri ég af körlum í hjónabandi sem vilja skoða klámsíður á netinu, – konan biður þá um að hætta, en ekki hættir maðurinn og unglingar á heimilinu komast jafnvel í efnið. – Þetta er raunveruleikinn. –
Ef að hjón eru ekki fær um að virða langanir, þrár, væntingar eða skoðanir hvers annars, þá fer að fjara undan. –
Hvað þá að virða hvort annað bara sem manneskjur. –
Mörg hjón stunda það, annað hvort bæði eða annað að gera lítið úr hinu og ýta oft á viðkvæmustu takkana, og það geta þau vegna þess að þau þekkjast svo vel. –
Sá aðili sem gerir þetta, notar það að hæðast að maka sínum, jafnvel fyrir framan annað fólk er yfirleitt sjálfur í vanlíðan. Þetta er því keðjuverkandi. –
Ég þekki þetta af eigin raun, – bæði að vera gert lítið úr og að gera lítið úr. –
Þetta kallast gagnkvæm óvirðing. –
Gagnkvæm óvirðing kemur þegar báðir aðilar eru brotnir, líður illa og stundum þarf bara einn að byrja og svo hefst vítahringurinn. –
Hjónabandið er því, eins og fyrirtæki, ekki sterkara en veikari hlekkurinn eða aðilinn. –
Fólk getur viljað vel, upplifir jafnvel væntumþykju – en kann ekki samskipti. – Kann ekki umgengi og skilur ekki hvað er eiginlega í gangi. –
Af hverju vill hún/hann ekki elskast með mér í kvöld? –
Af hverju er hún/hann í fýlu? –
Af hverju er hann/hún farin/n að leita í aðrar áttir?
Við verðum að spyrja af hverju, en ekki bara að ráðast á afleiðingarnar. –
Ef hjón vilja bæta samband sitt, þarf að:
Virða sig, virða maka sinn, virða hjónaband sitt, virða mörk sín o.s.frv. –
Það þarf að taka tillit til eigin langana og þarfa og yrða þær, ekki bara vona að makinn fatti, því að það er ekkert víst að hann hafi alist upp í þannig umhverfi. Á móti þarf sá sem tekur við að hlusta á langanir og þarfir og virða þær. –
Ekki gera lítið úr, ekki hæðast að. Ef fólk er ekki sammála þá verður að komast að samkomulagi eða niðurstöðu.
Stundum er það þannig að forsendurnar fyrir hjónabandinu eða sambandinu voru alltaf rangar og því er erfitt að bjarga, stundum hefur annar aðilinn beitt það miklum rangindum eða ofbeldi að því er erfitt að bjarga og þeim sem beittur var ofbeldinu bjóðandi að halda áfram. –
En þegar BÁÐIR aðilar sjá möguleika á því, og langar til að byggja upp gagnkvæmt traust, virðingu og elsku, þá ber að hafa það í huga að:
Það er dýrara og oft mun sársaukafyllra að skilja en að leita sér hjálpar eða fá ráðgjöf.
Þrátt fyrir ofan sagt, er forsendan alltaf að elska sig, virða og treysta. Því sá sem gerir það lætur ekki bjóða sér óvirðingu, yrðir tilfinningar sínar langanir og þarfir, setur eðlileg mörk í samskiptum og lítur ekki á sig sem stærri eða minni en aðrar manneskjur, heldur jafningja. –
Jafnframt: Það er sagt að við getum ekki breytt fólki og það er satt svo langt sem það nær. – Við breytum ekki fólki, það breytir sjálfu sér. – Þegar við segjum við einhvern að við treystum viðkomandi getur hann valið sjálfur hvort hann trúir því eða ekki. Við ákveðum það ekki fyrir hann. –
Við getum haft áhrif á fólk með því að breyta okkur, framkomu okkar, viðmóti og hvernig við umgöngumst það.
Við getum haft áhrif með því að vera fyrirmyndir, fyrirmyndir í elsku, virðingu og trausti. – Bæði á sjálfum okkur og öðrum. –
Þetta er búið að vera átakamikið umræðuefni, – set hér í restina trailerinn úr „Steiktir grænir tómatar“ – þar sem frúin var óánægð með sjálfa sig og ónærð í hjónabandinu og var farin að leita huggunar í konfektkassa og eiginmaðurinn í íþróttunum í sjónvarpinu. – Hún var að reyna að fá athygli hans, m.a. á tragikómískan hátt með að vefja sig inn í sellófan, en í raun var það endurnýjað sjálfstraust hennar í gegnum samtöl við fullorðna konu sem vakti athygli og áhuga eiginmannsins. –
Þú getur valið hvort þér þykir þetta trúverðugt.
Að lokum, það er aldrei uppbyggilegt að fara í ásökunargír hvorki gagnvart sjálfum sér eða maka, – miklu betra að setja sig í þann gír að vilja sýna sjálfum sér skilning, skilja maka sinn og skilja sjálfa/n sig.
Lokaspurning:
Hvað átt þú skilið og hvað ætlar þú að gera í því?
Hver og ein manneskja ber ábyrgð á sínum viðbrögðum, líðan og farsæld, – en að sjálfsögðu eru þarna undantekningar eða ákveðinn „afsláttur“ af ábyrgð ef að um t.d. barn er að ræða eða brotna eða sjúka manneskju. – Foreldrar og samfélag bera saman ábyrgð á börnum og þeim sem ekki geta borið fulla ábyrgð, – og okkur ber ábyrgð, þegar við finnum að við treystum okkur ekki til að bera hana ein, að leita okkur hjálpar þegar á því er þörf.
Það skal taka fram að við þurfum sérstaklega að varast að taka ekki ábyrgðina af fólki sem á að hafa hana, getur það og vill. Börn hafa alltaf einhverja ábyrgð og hún eykst með hverju árinu. Við megum ekki og eigum ekki að gerast þjófar á þroska þeirra með að taka af þeim þá ábyrgð sem þau geta tekið sjálf. –
Við vitum alveg að tveir einstaklingar geta lent í svipuðu áreiti en annar tekur því vel (eða bara lætur það fram hjá sér fara) en hinn fer alveg í klessu. – Hvað veldur því að tuttugu hrós geta gufað upp og orðið verðlaus fyrir einni gagnrýni? – Er það ekki viðhorf þess og viðkvæmni þess sem tekur við, að veita athygli því neikvæða og samþykkja það? – Líka ef að gagnrýnin er réttmæt, hvernig væri að taka henni – fyrirgefa sér og vinna úr því í framhaldi? – Er betra að sökkva sér niður í sjálfsvorkunn, reiði, gremju, út í sjálfa/n sig og/eða aðra? – Og hvað varð um öll tuttugu jákvæðu atriðin. Eru þau ekki lengur samþykkt? –
Við getum hugsað okkur samskipti, þar sem annar aðilinn er með leiðinlegar athugasemdir og hinn aðilinn þegir bara og tekur allt inn á sig og brotnar hægt og bítandi niður. Stundum reiðist hann gífurlega þegar dropinn fyllir mælinn, springur – en svo byrjar allt upp á nýtt. –
Við getum séð þetta fyrir okkur sem veiðimann sem veifar veiðistöng með agni á önglinum. Okkar verkefni er þá að vera ekki eins og fiskurinn sem bítur á og engist um, heldur að hafa skynsemi til að gera okkur grein fyrir því sem gerist EF við bítum á. Við segjum því „nei takk“ – þetta er mér ekki bjóðandi, eða hreinlega látum öngulinn dingla og veiðimanninn engjast því að hann nær engu. –
Þegar við erum farin að upplifa gremju í samskiptum við annað fólk, þá erum við farin úr „presence“ – úr jafnvæginu okkar, – og það er ekki það sem við viljum. Þess vegna er mikilvægt að við setjum okkur mörk, við tökum gagnrýni og nýtum það sem er uppbyggilegt en hendum hinu. Ef við tökum gagnrýni illa, í staðinn fyrir að nýta hana uppbyggilega þá erum við að leyfa öðrum að stjórna okkar lífi og verðum eins og strengjabrúður umhverfisins. Stundum er talað um að vera með leigjanda í höfðinu sem borgar ekki leigu! – Hver er leigusalinn? – Hver hleypti honum þarna inn. – Hvers er ábyrgðin? –
Hér þarf líka að minnast á hinn gullna meðalveg. – Við eigum ekki að þurfa að tipla á tánum í kringum fólk „walking on eggshells“ – er það kallað á útlenskunni. – En á móti, gilda orð Einars Benediktssonar „Aðgát skal höfð í nærveru sálar“ –
EN ekki gleyma því, enn og aftur, að þú ert líka þessi sál. –
Af hverju gerir ekki einhver eitthvað, spyrjum við oft og bendum í allar áttir. Hvað með mig, hvað með þig? – Erum við ekki einhver? – Við getum ekki breytt fólki, en við getum breytt sjálfum okkur og við getum valið okkur viðbrögð. Það tekur að sjálfsögðu tíma, en ef við hugsum í hvert skipti sem við upplifum gremju út í einhvern eða einhverjar aðstæður til veiðimannsins og öngulsins, – því að veiðimaðurinn þarf ekkert bara að vera einhver persóna, heldur geta það verið aðstæður sem eru okkur skaðlegar og við þurfum að velja okkur frá. – Ath! Aðstæður geta bæði verið huglægar og veraldlegar. – Það er ekki nóg að flýja úr húsi ofbeldismannsins ef að hann fær enn leyfi til að gista í hausnum á okkur. –
Niðurstaða mín eftir vinnu með fólki er því að því fyrr sem við gerum okkur grein fyrir ábyrgð á eigin líðan, eigin hamingju og að horfa inn á við, því betra taki náum við á tilverunni, verðum sterkari. Förum ekki í fýlu eða gremju – því að það bitnar mest á okkur sjálfum og smitar reyndar oft út í ranga aðila, þá sem okkur þykir vænst um.
Viljum við það? –
Hamingja og farsæld virkar eins, hún smitar til okkar nánustu.
Hamingja þín er hamingja mín og öfugt. Ef við getum ekki láð annarri manneskju það að vera hamingjusöm, þá þurfum við að líta í eigin barm. – Erum við þá upptekin af okkur sjálfum, eða erum við í raun uppteknari af hinni manneskjunni – leigjandanum í hausnum á okkur? –
„Get a grip“ – eða taktu þér tak og leyfðu þér að upplifa hamingju dagsins í dag, hamingjunni með að búa í þér og hafa leyfi og val til að reka út alla óæskilega leigjendur úr þínum kolli. – Líka þá sem sitja þar enn frá bernskunni, frá unglingsárum eða einhverja sem valda þér vanlíðan í dag. – Svo þarf að halda vöku sinni, – ekki gleyma sér eins og sá sem flýtur sofandi með opinn munninn, svo að agn veiðimannsins hefur greiða leið. –
Við verðum að lifa með vitund – ekki án vitundar. –
Gráttu með þér, hlæðu með þér, stattu með þér … alla leið. –Það má!
Hvað erum við að gera þegar við breytum tilveru okkar og hvað er það að vera til? – Eða bara að vera? –
Ertu að sýnast eða vera? –
Hvað er þessi sögn „að breyta“ – að segja? –
Breyta er komið af orðinu braut og þess vegna er meira að segja y í orðinu breyta au verður ey – i hljóðvarp! …
En hér er málfræðin ekki fókusinn, heldur þetta að breyta yfir á aðra braut. –
En hvenær er tími til kominn að skipta um braut? –
Hugmyndir:
Þegar brautin sem við erum á er skaðleg?
Þegar brautin sem við erum á er leiðinleg?
Þegar á brautinni er fólk sem hindrar okkur í að ná árangri eða farsæld?
Þegar brautin býður bara upp á sársauka? –
Af hverju höngum við á þessari braut – á þessum vegarslóða sem er okkur e.t.v. helvíti og leiðir ekkert annað? –
Hugmyndir?
Við gerum okkur ekki grein fyrir aðstæðum því þær eru orðnar samdauna okkur (vani) og við sjáum því ekki ástæðu til að breyta.
Við kunnum ekki að breyta
Við ÞORUM ekki að breyta
Við viljum ekki gera öðrum það að breyta
Við eigum ekki skilið að breyta
Þín ástæða? …
Já, – í fyrsta lagi þurfum við að sjá sársauka okkar, skynja hann og vera vakandi, það er í raun forsenda breytinganna. Í öðru lagi þurfum við að hafa vilja, hugrekki, kunnáttu, – e.t.v. utanaðkomandi stuðning til að breyta? –
Við þurfum líka að vita og sjá hverju við getum breytt og hverju ekki. – Við þurfum að þora að hrista af okkur púkann sem hvíslar;
„Hvað þykist þú vera, þú nærð aldrei árangri – þú nærð aldrei farsæld“…
Púki sem stöðvar okkur þegar við erum kannski um það bil að stíga upp úr djúpum farvegi. – „Æ neee … best að halda bara áfram á sömu braut – ég veit þó hvað ég hef hér“ .. Þarna ertu gyrt/ur með belti og axlaböndum, – og missir því ekki buxurnar niður um þig – þannig að allir sjái nekt þína. – Sést kannski bara alveg hver þú ert? – Allar varnir farnar og skjöldur fullkomleikans líka. – Þú varst svo fullkominn í því sem þú varst í, eða var það bara fullkominn leikur? – Við vitum að engin/n getur verið fullkominn svo það hlýtur að vera leikur – er það ekki? –
– Varstu ekki bara að sýnast – í stað þess að vera?
Úff hvað það væri nú hræðilegt að standa óvarin! – Bara eins og Adam og Eva í aldingarðinum forðum. – Þegar þau uppgötvuðu að þau voru nakin, földu þau líkama sinn. – Af hverju skömmuðust þau sín fyrir líkama sinn þó þau stælust til að borða ávöxt? – Það er reyndar önnur saga, eða hvað? –
Heldur þú að þú stæðir nakin/n – grímulaus e.t.v. ef þú færir upp úr gamla farveginum, örugga – þar sem þú ert í gamla hlutverkinu og leikur sama leikinn dag eftir dag? – Ertu kannski örugg/ur í gamla hlutverkinu, veist að hverju þú gengur? –
„Fullkomleiki er 20 tonna skjöldur, sem við dröslum með okkur, og ímyndum okkur að hann muni vernda okkur, þegar hann í raun er hluturinn sem hindrar okkur að vera séð og að ná flugi.“– Brené Brown
Hún segir einnig:
Þegar við búum í samfélagi þar sem yfir flæða væntingar sem vonlaust er að uppfylla, væntingar um allt milli himins og jarðar, frá því hversu mörg kíló við eigum að vera til þess hversu oft í viku við eigum að stunda kynlíf, þá er ógnvekjandi að leggja frá sér varnarskjöldinn.
Að finna hugrekkið, ástríðuna og tenginguna við að flytja sig frá hugsuninni „Hvað ætli fólk hugsi“? yfir í „Ég er nóg.“ það er ekki auðvelt. En hversu hrædd sem við erum við breytingar, kemur að því að við verðum að svara eftirfarandi:
„Hvort er meiri áhætta? Að sleppa því sem fólk hugsar – eða að sleppa því hvernig mér líður, hvernig ég trúi, og hver ég er?“
Hvernig búum við okkur undir hugrekki, ástríðu og tengingu sem við þurfum til að höndla okkar eigin ófullkomleika og að viðurkenna að við erum nóg – að við séum verðug ástar, að tilheyra og verðu þess að njóta gleði og farsældar?
Hvers vegna erum við öll svona hrædd við að láta hin sönnu okkur vera séð og þekkt? Hvers vegna erum við svona lömuð yfir því hvað aðrir hugsa um okkur?
Eftir áratuga rannsóknir Brene Brown á berskjöldun, skömm, og því að vera ekta, hefur hún uppgötvað eftirfarandi:
„Djúp þörf fyrir að tilheyra og vera elskuð er eitthvað sem engin manneskja getur gefið afslátt af. Við erum líffræðilega, vitsmunalega, líkamlega og andlega „víruð“ til að elska, vera elskuð og tilheyra. Þegar þeim þörfum er ekki fullnægt, virkum við ekki eins og okkur er ætlað. Við brotnum. Hrynjum niður. Við dofnum. Okkur verkjar. Við meiðum aðra. Við verðum veik. Sannarlega eru aðrar ástæður veikinda, doða og sársauka, en fjarlægð við ást og að tilheyra mun alltaf leiða til þjáningar.“
Í rannsóknarviðtölum sínum, komst hún að því að aðeins einn hlutur aðskildi konurnar og karlana sem upplifðu djúpstæðar tilfinningar ástar og þess að tilheyra frá þeim sem voru að berjast við það.
Það var verðmætamat þeirra.
Það er eins flókið og einfalt og eftirfarandi: Ef við viljum upplifa að fullu ást og það að tilheyra, verðum við að trúa að við séum verðug ástar og að tilheyra einhverjum. Stærsta áskorunin fyrir okkur flest er að trúa að við séum verðug núna, á þessari mínútu.
Það eru engin skilyrði fyrir verðmæti. Mörg okkar hafa skapað lista fyrir forsendum verðmætis:
* Ég verð vermæt/ur þegar ég hef misst 10 kíló
* Ég verð verðmæt ef ég verð ófrísk
* Ég verð verðmæt/ur ef ég verð/held mig edrú
* Ég verð verðmæt/ur ef allir halda að ég sé gott foreldri
* Ég er verðmæt/ur ef ég hangi áfram í þessu hjónabandi
* Ég verð verðmæt/ur ef ég næ í flottan maka
* Ég verð verðmæt þegar foreldrar mínir samþykkja mig loksins
* Ég verð verðmæt/ur þegar ég get gert allt, og það lítur út fyrir að ég sé ekki einu sinni að reyna.
Hér er það sem er í raun kjarninn í því að lifa af heilu hjarta:
Verðmæt/ur núna. Ekki EF. Ekki ÞEGAR. Þegar við erum verðug ástar og þess að tilheyra núna. Þessa mínútu. Eins og er. Að sleppa forsendunum fyrir verðmæti þýðir að ganga hinn langa gang frá “ Hvað heldur fólk?“ til þess: „Ég er nóg.“ En eins og öll mikil ferðalög, hefst þessi ganga á einu skrefi, og þetta fyrsta skref í göngunni að heilu hjarta er að æfa sig í hugrekki.
Rót orðsins „courage“ á ensku er er latneska orðið cor – fyrir hjarta. Í fyrri tíma skilgreiningu hafði orðið „courage“ aðra skilgreiningu en það hefur í dag. Það hafði upprunalega þá þýðingu að segja huga sinn, með því að tala frá hjartanu. Það stemmir ágætlega við íslenska orðið hugrekki, að segja hug sinn. Í tímans rás hefur skilgreiningin breyst og í dag á hugrekki meira skylt við hetjuskap.
Hetjuskapur er mikilvægur og við þurfum sannarlega á hetjum að halda, en Brené Brown telur að við höfum misst tenginguna við það að tala einlæglega og opinskátt um hver við erum, um tilfinningar okkar, og um reynslu okkar (góða og slæma) – það sem er skilgreining á hugrekki. Hetjuskapur er oft um það að leggja lífið að veði. Hugrekki er um að leggja berskjöldun okkar að veði – að fella varnir okkar. Ef við viljum lifa og elska af heilu hjarta og taka þátt í tilverunni þar sem við erum verðmæt, af sjónaróli verðugleikans, er fyrsta skrefið að æfa hugrekkið að vera saga okkar (skammast okkar ekki fyrir líf okkar) og segja sannleikann um það hver við erum.
Meira hugrekki er ekki hægt að hugsa sér.“ —
Þori ég, Get ég, Vil ég? – Sungu konurnar hér um árið sem voru sem hugrakkastar í kvenfrelsisbaráttunni. – Já „frelsis“ – frelsis upp úr fari sem þær voru ósáttar við. – Þær vildu breyta. Þær peppuðu sig upp með söng og samstöðu. –
Þorir þú, getur þú, vilt þú vera (til) eða sýnast? –
Margir sem leita til mín eru að íhuga það sem kallað er æðri máttur, – en það er það sem ég og margir kalla dags daglega Guð. – Ástæðan fyrir því að fólki „líkar betur“ við hugtakið æðri máttur en Guð er að guðsmyndin er oft orðin fyrir þeim hálfónýt, þar sem það er mynd af dæmandi Guði, Guði hefndar – og jafnvel mjög fjarlægum Guði. –
Í lokuðum hópi í gær fór umræðan um almætti Guðs og kærleikann hátt, og sýndist sitt hverjum og allir höfðu rétt fyrir sér (að mínu mati) – því að í raun getur engin/n sagt okkur hvernig Guð er, eða æðri máttur, en það er hægt að segja frá sinni mynd og þegar við förum að tengja okkur við ákveðna mynd og skilja/þekkja æðri mátt þurfum við ekki að spyrja lengur, við bara finnum og skynjum. –
Nýlega heyrði ég þá tilgátu að þegar við létum annað fólk eða leyfðum því að vekja með okkur gremju, og þá stjórna lífi okkar og tilfinningum, værum við að gera það að okkar æðra mætti og þá væri ekki pláss hinn raunverulega æðri mátt. –
Ég hef vanið mig á að byrja daginn með einhverju fallegu, hlusta á fallegan boðskap á Youtube, lesa bæn, hugleiða – og í morgun dró ég úr „Fjársjóði hjartans“ en það eru spjöld sem nýbúið er að gefa út og fást í Kirkjuhúsinu, – þar sem falleg ritningarvers leiða mann inn í daginn og aftan á spjaldinu er bæn. – Tilviljun? – Ég sem var að ræða Guð og æðri mátt í gær, og þar að auki að skrifa um mikilvægi þekkingar/reynslu í pistli á mbl.is –
Spjaldið sem ég dró segir: „Því að Guð er meiri en hjarta okkar og þekkir allt.“ – 1. Jóh. 3:20
Í huga mér kom upp mynd af okkur krökkunum í kringum pabba, – en ég minnist þess að hann var að lesa framhaldssögu fyrir okkur, en hún heitir einmitt „Mamma skilur allt“ –
Börn upplifa oft Guð sem foreldri sem klikkar ekki, sem elskar þau skilyrðislaust og þannig á það auðvitað að vera. – En við þekkjum auðvitað að þar getur brugðið útaf. – Guð hefur það fram yfir mömmur og pabba – og hvern sem er að hann getur sett sig algjörlega í okkar spor. – Það sem er enn mikilvægara er að almætti hans felst í því að gera það sem við getum oftast ekki, það er að elska okkur og náungann skilyrðislaust og fyrirgefa. –
.. Þegar börnin mín voru lítil sagði ég við þau að ef að þau bæðu bænirnar fyrir svefninn, myndi þau dreyma vel. – En svo gerðist auðvitað hið óumflýjanlega, að barnið sem var fullt af trúnaðartrausti til móður og til Guðs, vaknaði einn morguninn og sagði „mig dreymdi illa, SAMT bað ég bænirnar mínar.“ – Ég hafði s.s. lofað upp í ermina á sjálfri mér og Guði sjálfum og barnið varð auðvitað eitt spurningarmerki, bað ég ekki nógu heitt? – Elskar Guð mig ekki nógu mikið? Er mamma að plata? Á ég ekki skilið að dreyma fallega? .. o.s.frv.
– Það hefði verið réttara að segja við barnið að við biðjum Guð að vera með okkur í draumunum okkar, og ef okkur dreymir illa, fáum jafnvel martröð, er Guð þar líka og upplifir hana með okkur, þannig að við séum aldrei ein og Guð skilji okkur 100% hvort sem okkur líður vel eða illa. –
Bænin aftan á spjaldinu sem ég dró er eftirfarandi:
„Guð, ég þakka þér fyrir allt sem þú getur gert i okkur og fyrir allt sem þú getur gert án okkar, Hjálpaðu okkur að hvíla í þér. -“
Þetta er það sem kallað er að gefa sig æðra mætti, – „Surrender to God“… Ég vil ekki kalla það uppgjöf, í hefðbundnum skilningi, heldur er það miklu líkara sátt. Að sættast við Guð, í stað þess að glíma við Guð. –
Eins og ég tók fram í upphafi, þá er engin/n sem getur sagt okkur hver okkar æðri máttur er eða hver Guð er fyrir OKKUR. –
Það er mikill friður og frelsun að hvíla í Guði/æðra mætti, – eða jafnvel því sem sumir kalla og talað er um í Biblíunni því sem ER. Því Guð bara er. „I AM“ – „ÉG ER“ – og það er alveg nóg.
-Mamma verður aldrei Guð, pabbi verður aldrei Guð, þú verður aldrei Guð, – manneskja verður aldrei Guð, því að manneskja getur aldrei þekkt allt eða skilið allt, hversu mikið sem hún leggur sig fram. En eftir því sem manneskja hefur meiri samhug, sýnir meiri einlægan skilning sýnir hún meiri þroska. – Dómharka er aftur á móti andstæðan, dómharkan er þroska- eða þekkingarleysi – og þá líka dómharka í eigin garð. –
Sá sem hefur þroska og þekkingu hefur líka skilning. –
Sumir telja að eina leiðin til að öðlast þennan þroska og öðlast visku sé í gegnum lífsreynsluna – jafnvel sársaukann, en við getum lagt okkur fram við að skilja og dæma ekki, án þess að þurfa að hafa gengið í gegnum alla þjáninguna sjálf. – Við náum langt og við náum þroska, en við getum aldrei og viljum aldrei þurfa að ganga í gegnum alla mögulega þjáningu. –
Við getum ekki verið okkar eigin æðri máttur, – eða okkar Guð, vegna þess að það liggur í orðanna hljóðan. Æðri máttur er máttur sem hefur gengið í gegnum allar sorgir mannlegs lífs og alla gleði og er enn að. – Enginn mannlegur máttur hefur möguleika á því. – Engin manneskja er fullkomin og engin manneskja getur ætlast til þess að hún sé fullkomin og við megum ekki dæma okkur fyrir það að geta ekki allt sem Guð eða æðri máttur getur. – Við erum mannleg og eigum að fagna mennsku okkar og virða það að við erum takmörkuð, en fagna því jafnframt að geta hvílt í Guði eða æðra mætti og skilyrðislausri elsku hans. –
Eftirfarandi er bútur úr kærleiksóð Páls Postula, en margir upplifa það að Guð sé kærleikur og ég leyfi mér hér að skipta út orðinu kærleikur og setja Guð í staðinn. –
Guð er langlyndur, hann er góðviljaður. Guð öfundar ekki.
Guð er ekki raupsamur, hreykir sér ekki upp.
Guð hegðar sér ekki ósæmilega, leitar ekki síns eigin,
hann reiðist ekki, er ekki langrækinn.
Guð gleðst ekki yfir óréttvísinni en samgleðst sannleikanum.
Hann breiðir yfir allt, trúir öllu, vonar allt, umber allt.
Guð fellur aldrei úr gildi.
Þessi frásögn hefur víða farið – enda mikilvæg lexía okkur öllum.
Áströlsk kona, Bronnie Ware hefur nú skrifað bók um eftirsjá fólks á dánarbeði en hún hefur undanfarin ár unnið við að hjúkra deyjandi fólki. Hún hefur rætt við sjúklingana um hvað þeir sjá mest eftir í lífinu og skrifað bók um fimm algengustu atriðin sem fólk nefnir.
Hvað er annars EFTIRSJÁ? – Það liggur í orðanna hljóðan að það er að sjá eftir einhverju, hafa ekki sagt JÁ þegar við hefðum átt að segja já og kannski ekki sagt NEI þegar við hefðum átt að segja nei. – Til þess þarf hugrekki, vegna þess að stundum þýðir það að yfirgefa öryggisfarveginn sinn – sem er sá farvegur sem við þekkjum, jafnvel þó það vegur sem okkur finnst ekki gott að þræða, – og í því felst stíga yfir landamæri sem við höfum e.t.v. ekki prófað áður. – Að gera eitthvað nýtt – án öryggisnets og að vita hvernig það fer – jafnvel að stíga út í óttann! –
Eftirfarandi tilvitnun er höfð eftir Mark Twain:
Twenty years from now you will be more disappointed by the things that you didn’t do than by the ones you did so. So throw off the bowlines. Sail away from the safe harbor. Catch the trade winds in your sails. Explore. Dream. Discover.
Fimm algengustu atriðin sem fólk sér eftir
1. Ég vildi að ég hefði haft hugrekki til að vera trú sjálfri eða sjálfum mér en ekki því sem aðrir væntu af mér.
(stundum förum við líka inní hausinn á öðrum og höldum að aðrir vænti einhvers sem þeir eru í raun ekkert að vænta). 2. Ég vildi að ég hefði ekki unnið svona mikið. Karlmennirnir í hópnum iðrast þess sérstaklega að hafa misst af uppvexti barna sinna en fleiri konur í hópnum voru heimavinnandi og sáu ekki eftir þessu í sama mæli.
(Við þurfum að skoða forsendur þess að við séum að vinna mikið, – er það bara til að hafa í okkur og á, eða er það vegna hluta (dauðra hluta) sem við bara verðum að eignast? Er það vegna gjafa fyrir aðra sem við teljum okkur þurfa að gefa? – Það má nefna það að það besta sem við gefum börnum er tími og samvera, – það langbesta reyndar). – 3. Ég vildi að ég hefði haft kjark til að tala um tilfinningar mínar. Margir segjast hafa byrgt inni tilfinningar sínar til að forðast átök og uppskorið biturð sem gekk yfir heilsuna.
(Flestir sitja uppi með einhvers sársauka, ótta eða skömm, og það getur virkað eins og eitur fyrir líkamann. – Við getum sleppt því að yrða tilfinningar okkar upphátt og við getum flúið þær, en það þýðir að við förum þá í staðinn í afneitun eða fíkn. – Tilfinningar sem ekki eru viðurkenndar og leyft að koma fram verða bældar og koma sér fyrir eins og tilfinningahnútur innra með þér, – nokkurs konar æxli. – Þetta æxli minnkar við tjáningu. – Þess vegna m.a. er svo mikilvægt að tala um tilfinningar, losa sig við leyndarmál sem er þungt að bera og við erum stundum að bera fyrir þá sem hafa beitt okkur ofbeldi). – 4. Ég vildi að ég hefði haldið sambandi við vini mína Allir sakna vina sinna þegar þeir liggja fyrir dauðanum, segir hjúkrunarfræðingurinn.
(Við erum líka býsna gjörn á að bíða eftir því að vinir okkar hafi samband við okkur, ef allir hugsa svoleiðis hefur enginn samband við neinn! ) 5. Ég vildi að ég hefði leyft mér meiri hamingju. Flestir líta á hamingjuna sem val þegar þeir eru á grafarbakkanum. Óttinn við breytingar og sókn í þægindi hefur valdið því að margir þorðu ekki að grípa tækifærin þegar þau gáfust og breyta lífi sínu til hins betra.
(Hamingjan er ákvörðun, – eins og fram kemur í pistlinum sem ég skrifaði á unan, heldur þú á lyklinum að eigin hamingju, – hann fæst ekki útí bæ í BYKO eða í annarri manneskju, við getum ekki bara staðið og beðið eftir að hamingjan detti í fangið okkar í formi annars fólks, hamingjan er sjálfsköpuð). –
Hugrekki og hamingja fylgjast að …. það að lifa af heilu hjarta (skv. Brené Brown) er að hafa hugrekki til að fylgja sínum vegi, vera maður sjálfur – vera náttúruleg – eðlileg – orginal …
Það er að vera til … á meðan við erum til
Ég skrifaði nýlega pistil um það hvernig mér leið í heimsókn hjá mömmu á Droplaugarstöðum, þar sem fólkið er í raun komið á biðstofu .. og ég ákvað að taka það sem hvatningu fyrir mig, sem hef val, val um það hvort ég álíti lífið biðstofu dauðans, eða hvort ég er enn stödd í hringiðu lífsins og fjörsins …
Titillinn er vísun í hugmynd sem kviknaði hjá mér við undirbúning námskeiðisins „Lausn eftir skilnað“ – Ég trúi því nefnilega að ein af ástæðunum fyrir því að samband/hjónaband renni út í sandinn sé að við höfum aldrei trúlofast né gefist sjálfum okkur. Það sé grunnforsenda góðs sambands, að byrja á því að elska sjálfa/n sig, virða og treysta. –
Það er pinku merkilegt að við séum tilbúin að lýsa yfir ást, trausti og virðingu við aðra manneskju – e.t.v. fyrir augliti Guðs, en það er það sem gert er í kirkjunni, – en eiga mjög erfitt með að gefast okkur sjálfum. –
Í hjónavígslu spyr prestur brúðhjónin hvort þau vilji vera hvort öðru trú. –
Hvernig liti þetta út ef við værum að giftast eða gefast sjálfum okkur? –
Nú spyr ég þig: Er það einlægur ásetningur þinn að ganga að eiga þig? – Vilt þú með Guðs hjálp reynast þér trú/r, elska þig og virða í hverjum þeim kjörum sem Guð lætur þér að höndum bera? –
Til að taka þetta alla leið, – þá gætir þú dregið þér hring á hönd til vitnisburðar um ást og trúfesti þína við sjálfa/n þig. – 😉
Þetta er ekki sjálfs-elska, þessi sem við köllum eigingirni, þetta er hin raunverulega elska, því að eftir því sem við náum að þykja vænna um okkur sjálf, – hafa meira sjálfstraust og sjálfsvirðingu verðum við færari um að gefa af okkur og elska, virða og treysta öðrum. –
Lélegt sjálfstraust og léleg sjálfsvirðing skapar óöryggi gagnvart okkur sjálfum OG gagnvart maka okkar eða þeim sem við erum í samskipti við og veikir því sambandið. –
Alveg eins og við viljum að maki okkar sé heilbrigður og hamingjsamur – vill hann að við séum heilbrigð og hamingjusöm. Það er líka miklu auðveldara að óska öðrum hamingju þegar við erum sjálf hamingjusöm.
Þetta gildir líka um samskipti foreldra og barna. Alveg eins og við viljum að börnin séu heilbrigð og hamingjusöm, óska þau einskis fremur foreldrum sínum til handa. – Það er niðurstaða mín eftir að hafa tekið viðtöl við hóp unglinga hvers þau óskuðu sér. – Bein tilvitnun í eina 15 ára stelpu, sem foreldrar sendu í viðtal til mín vegna þess að henni gekk illa í skóla
„Ég vildi bara óska þess að mamma væri glaðari“ –
En hvernig verðum við glöð og hamingjusöm? – Ég er oft spurð um „tæki“ til þess og það var bara á þessu ári sem ég komst að þessari merku niðurstöðu að hamingjan dregur vagninn en ekki vagninn hamingjuna.
– Þ.e.a.s. við verðum að koma okkur í „gírinn“ …byrjunin er að:
elska sig – virða sig – treysta sér – samþykkja sig – fyrirgefa sér og síðast en ekki síst, þakka fyrir! – (okkur þykir stundum að við höfum ekki neitt til að þakka fyrir, aðstæður okkar séu ómögulegar, „allt í volli“ – en þá þurfum við að líta betur og veita því athygli sem er þakkarvert og ég lofa því að við getum alltaf fundið eitthvað og við byggjum svo ofan á það). –
En ég var að tala um tæki, – sjálf nota ég hugleiðslu og kenni, en tæki sem allir geta notað eru það sem við köllum „daglegar staðhæfingar“ – og þær virka! – Já, auðvitað virka þær og þú veist það því þú ferð með þær daglega nú þegar. Því miður eru þær oft neikvæðar. – „Hvað þykist þú vera?“ – „Þú ert nú meira fíflið“ – „Mikið er nú ömurlegt veður“ – „Ég er að þrauka lífið“ – blablabla… alls konar neikvæðar staðhæfingar förum við með á hverjum degi, – kannski ekki alltaf upphátt, en svona undir niðri. Stundum förum við í vorkunnargírinn, „Alltaf er ég að gera allt fyrir alla og enginn að gera neitt fyrir mig“ .. „Af hverju hringir enginn?“ „Af hverju er maðurinn minn svona leiðinlegur og gerir mig ekki hamingjusama?“ ..
Ég ætla ekki að halda áfram. – En síðasta setningin skiptir máli, þ.e.a.s. þessi setning um að ætlast til að aðrir hvort sem það er maki eða vinir geri okkur hamingjusöm. Enn og aftur komum við að því að við VERÐUM að byrja á okkur sjálfum. – Hamingjan kemur innan frá – fyrst og fremst, umhverfið hjálpar til, það er óþarfi að neita því, – en t.d. manneskja sem virðir sig og elskar, hún lætur ekki bjóða sér neitt bull og óvirðingu og setur mörk.
En nú er komið að jákvæðu staðhæfingunum, staðhæfingunum til að geta farið að elska sig og virða. – Það þarf að endurforrita, – taka út það gamla sem hefur virkað til niðurrifs og e.t.v. einstaka vírusa sem hafa læðst inn á harða diskinn! – Við þurfum að fara að tileinka okkur það sem við höfum lesið í öllum sjálfshjálparbókunum og smellum upp á vegginn okkar á Facebook. Því að það er sama hvað við lesum mikið – ef við notum það ekki, er það svipað og að mæta í líkamsræktarsal og horfa bara á tækin og vera svo þvílíkt stolt af okkur að mæta í ræktina.
– Hugrækt vinnur eins.
Nú (já frá þessum tímapunkti ef þú ert ekki þegar byrjuð/byrjaður, getur þú valið að taka yfir hugsun þína og breyta henni frá neikvæðri yfir í jákvæða). – Þú þarft að sortéra frá það sem er uppbyggilegt og það sem er niðurbrjótandi og setja það síðarnefnda í svartan plastpoka og fara með það í Sorpu eða endurvinnsluna. – Tíminn er kominn til að endurbyggja sjálfa/n sig.
Endurtaktu jákvæðar staðhæfingar, aftur og aftur og gerðu þær að þínum sannleika. – Dropinn holar steininn. –
Hættu viðnáminu, líka gagnvart öðrum – hættum að vera dómhörð í eigin garð og annarra. Samhygð er mesti þroskinn. Samhugur með sjálfum sér og öðrum. Það tekur svaka orku að vera sífellt neikvæður í eigin garð og annarra og það er svo mikil hindrun í því að vera hamingusöm og að elska okkur! –
Kannski ekki skrítið að mörgum finnist þau þreytt, úrvinda og tóm. Það er svo mikil orka sem fer í það að elska okkur EKKI! ..
Nú er tíminn til að setja orkuna í það að elska og leyfa kærleikanum – ástinni – að flæða. –
Við þurfum að vera þolinmóð, þó þetta komi ekki eins og barbabrella. Við erum búin að taka okkar tíma í að elska okkur ekki og því getur það tekið tíma að snúa við ferlinu. –
Leyfum okkur að hugleiða jákvæðu staðhæfingarnar og upplifa þær. – En veitum því líka athygli þegar við förum að finna ástæður til að trúa þeim ekki. – (Er þetta fíflalegt? Kjánalegt? Væmið?)
Er ekki allt í lagi að nota ný „meðul“ ef að þau leiða til hamingju þinnar? – Við megum ekki berja okkur niður þegar við förum að vinna að gleðinni, hamingjunni – elskunni í eigin garð. –
Hið náttúrulega og eðlilega er að elska sig. – Þannig vorum við sem börn, en það gerðist bara eitthvað á leiðinni. Einhver sagði eitthvað sem varð til þess að við fórum að efast að við værum ekki elsku verð. – Stefnan er að komast í okkar eðlilega ástand. – Ástand þar sem við dæmum okkur ekki, ekki frekar en barnið sem liggur í vöggunni og virðir fyrir sér fingur sinna. – Það er ekki að dæma þá vonda eða góða, bara að virða þá fyrir sér því þeir eru þarna. –
(Sjálfs)hatur og niðurbrot getur verið hið algenga þó það sé ónáttúrulegt – en ástin er hið eðlilega eða náttúrulega ástand.
Eftirfarandi eru svo staðhæfingar sem þarf að hafa yfir á hverjum degi til að koma sér í eðlilegt/náttúrulegt ástand. – (mæli með því að prenta þessar staðhæfingar út og lesa þær upphátt fyrir sjálfa/n sig á hverjum morgni og helst kvöldi líka, en bara ef þú vilt!) .
1. Ég samþykki mig af fyllstu einlægni
2. Ég fyrirgef mér fyrir mistök mín og neikvæðar hugsanir í fortíð, nútíð og framtíð
3. Ég elska mig skilyrðislaust
4. Ég elska sál mína
5. Ég elska huga minn
6. Ég elska líkama minn
7. Ég samþykki að nota mistök mín og óhöpp sem dýrmæt tækifæri til að læra
8. Ég geri mitt besta og mitt besta er nógu gott
9. Ég á skilið að vera hamingjusöm/hamingjusamur
10. Ég á allt gott skilið
11. Ég á skilið að elska sjálfa/n mig
12. Ég á skilið að þiggja ást frá öðrum
13. Ég er minn besti vinur/ mín besta vinkona
14. Ég tek gagnrýni af æðruleysi og þakklæti
15. Ég er sjálfsörugg/ur og hef góða sjálfsvirðingu
16. Ég fagna því að vera einstök manneskja
17. Ég geri það besta úr hverri stund og úr hverjum aðstæðum
18. Ég treysti sjálfum/sjálfri mér
19. Ég nýt þess að vera með sjálfum/sjálfri mér
20. Ég tek ábyrgð á eigin líðan
21. Ég er stolt/ur af sjálfri/sjálfum mér
22. Ég er siguvegari
23. Ég er stolt/ur af árangri mínum í lífinu og líður vel með bæði það sem hefur gengið vel og illa.
24. Ég er skemmtileg/ur og ég skemmti mér
25. Ég er góð manneskja.
Hamingjan er lykilinn – og lykillinn er ekki einhvers staðar þarna úti eða í annarri manneskju, – þú ert lykillinn. –
Þess vegna megum við ekki fókusera svona á að aðrir geri eitthvað fyrir okkar hamingju, – heldur taka ábyrgð á eigin hamingju og eigin lífi. –
„Success is not the key to happiness. Happiness is the key to success. If you love what you are doing, you will be successful.“
– Albert Schweitzer
Þessi pistill er blanda af eigin hugleiðingum og því sem ég hef pikkað upp af netinu, listinn er t.d. fenginn að láni, með smá breytingum – en öll erum við í þessu saman, og hamingja mín er hamingja þín. – Svo skínum fyrir hvert annað! –
Því spyr ég aftur:
– Vilt þú með Guðs hjálp reynast þér trú/r, elska þig og virða í hverjum þeim kjörum sem Guð lætur þér að höndum bera? –
„Karlar sem hata konur“ – „Konur sem hata karla“ – „Hatursframboð gegn forseta“ … Þetta er eitthvað af því sem ég minnist þess að hafa lesið undanfarna daga án þess að ég hafi nennu til að fletta því upp. –
Mér finnst fólk verið farið að fara býsna frjálslega með orðið „hatur“ – en ég geri mér auðvitað grein fyrir uppruna yfirskriftarinnar „karlar sem hata konur“ – en þar er um skáldsögu að ræða og skáldsagnapersónur. –
Ég hef enga trú á því að nokkur af þeim karlmönnum sem settir voru undir þennan hatt í umræðunni hér á Íslandi hati í raun og veru konur, – eða séu einhver illmenni yfirhöfuð. – Ef að ummæli í garð kvenna, eða fólks almennt eru niðrandi, niðurlægjandi o.s.frv. eru þau miklu frekar sett fram af vankunnáttu eða hugsunarleysi, enda eru fordómar fáfræði. – Hatur er ekki orðið sem kemur í huga. –
Ég skil líka að margir (karlar og konur) séu orðin þreytt á niðrandi ummælum og að svona dramatískar aðgerðir séu gerðar til að vekja, – en hverju skal fórnað til? – Fórna einhverjum á hatursaltari til að vekja athygli. – Merkja ákveðna karlmenn með stjörnu sem kvennahatara? –
Ég er á móti því að vinna að elsku með hatri – friði með ófriði – og minna þannig aðgerðir oft á senurnar í bandarísku bíómyndunum þar sem hetjan keyrir niður alla sem á vegi verða til að bjarga þeim sem hann elskar. – Bjargvættur og þeim sem bjargað er standa uppi sem sigurvegarar en þegar litið er yfir senuna stendur eftir sviðin jörð og margir liggja í valnum – meira og minna sært fólk (sem oft er að vísu falið og áhorfendur fá ekki að fylgjast með þeirra sögu). –
—-
Góðu fréttirnar eru að svo var komin upp síðan „Karlar sem elska konur“- og var það auðvitað jákvæð framkvæmd.
– Góð framkvæmd að vekja athygli á því sem vel er gert, og það má gera á svo miklu fleiri stöðum. –
Ég minnist líka á orðið „hatursframboð“ – en það var orðið sem var notað yfir þá sem óskuðu eftir framboði gegn sitjandi forseta. Það dæmir sig bara sjálft, ég held ég þurfi ekki að hafa fleiri orð um það. – Eða jú, – ef okkur líka ekki vinnubrögð embættismanns þýðir það ekki að við hötum hann. –
Hatur er bara allt of gróft orð og yfirdrifið og að gera fólki upp þær tilfinningar að hata einhvern – hvort sem það eru konur eða karlar almennt eða ákveðnir einstaklingar. –
„In many oral traditions, wisdom is represented by a temple, with two columns at its entrance: Fear and Desire. When a man stands at this entrance, he looks at the column of Fear and thinks: “my God, what will I find further ahead?” Then he looks at the column of Desire and thinks: “my God, I’m so accustomed to that which I have, I wish to continue living as I have always lived.” And he remains still; this is what we call tedium.“ Paulo Coelho
Gróf þýðing – velkomið að koma með betri: –
Í margri söguhefðinni, er viskunni líkt við musteri, með tveimur súlum við innganginn: – Ótta og Löngun. – Þegar að einhver stendur við innganginn, lítur hann á súlu Óttans og hugsar: „Guð, hvað finn ég þarna lengra inni?“ – Síðan lítur hann á súlu Löngunar og hugsar: „Guð, ég er svo vanur því sem ég hef, ég vel að lifa eins og ég hef alltaf lifað.“ Hann heldur því kyrru fyrir; þetta er það sem við köllum leiðindi. –
Það er sorglegt ef við látum óttasúluna verða ráðandi. – Við þurfum líka að skoða af hverju óttumst við? – Hvað getur gerst – og hvað er það versta? –
Það eru voða margir sem fylgja ekki draumum sínum, virða ekki þrár og langanir af ótta við mistök, að þeir velji rangt og að það gangi ekki upp það sem við ætluðum að láta ganga upp. – Sá ótti tengist oft, hvað aðrir halda um okkur, við skömmumst okkar, búin að fara í nám aftur og aftur, eða í samband aftur og aftur og það gengur ekki upp. – En auðvitað þurfum við að prófa til að vita. –
Sumir eru mjög brenndir eftir sambönd og lýsa því yfir að ætla aldrei aftur í samband, og það er vegna þess að þeir eru hræddir við að lenda í því sama aftur. – Það sem við þurfum að gera er að vinna í okkur sjálfum, það er sambandið við okkur sjálf sem skiptir öllu máli og þegar við förum að geta borið virðingu fyrir okkur og treyst okkur, þá fylgir yfirleitt virðing á móti og traust. –
Það má spyrja sig hvort sé verra, vonbrigði eða eftirsjá?
Ef við upplifum vonbrigði, þá höfum við a.m.k. prófað og sannreynt.
Ef við upplifum eftirsjá, að hafa ekki dveljum við oft í því að horfa til baka og hugsum „oh ef ég hefði“ .. – Það er auðvitað ekki rétta leiðin, við verðum að fyrirgefa okkur ef við gerðum ekki, því eftirsjá er vondur staður að búa á. –
Enginn vill leiðinlegt líf. – Þegar nemendur voru að koma til mín og íhuga hvað þeir vildu læra í háskóla og voru ekki vissir, hvatti ég þau til að prófa, því að nám er aldrei eyðsla á tíma. – Þó að við klárum ekki viðkomandi nám, þá höfum við a.m.k. prófað og það verður oft bara trappa að því næsta eða bútur í bútasaumsteppið okkar. – Það sama gildir um blessuð samböndin. Það er vont að þora ekki í samband, og lifa í hræðslu við að eitthvað gæti mögulega farið úrskeiðis. –
Þess vegna þurfum við að vera svolítið hugrökk og láta eftir löngunum okkar til að vita hvað bíður inn í musteri viskunnar. – Því að það sem þar gerist verður auðvitað alltaf lærdómur, stundum erfiður og ef það er ekki það sem hentar okkur, þá höfum við a.m.k. lært af því. –
Viljum við eiga litlaust og einfalt líf – fullt af öryggi þar sem við hreyfum okkur ekki spönn frá rassi. Erum örugg í sófanum, eða viljum við eiga skrautlegt líf.
Sum reynsla kemur til okkar án þess að við biðjum um hana, henni er bara „dembt“ á okkur og við höfum ekki val. – Önnur reynsla er sú sem við getum valið, sú leið sem er inn í musterið þar sem við fylgjum löngunum okkar. –
„Faith or Fear“ – eða Trú eða Ótta“ – Það er gott að hafa trúna með eða traustið í farteskinu þegar við höldum af stað í átt að draumum og löngunum. – Ég hef yfirleitt litið á elskuna sem andstæðu óttans, – og skrifaði grein þar sem ég talaði um að næra elskuna og svelta óttann. – Það má alveg eins næra trúna/traustið og svelta óttann. –
Við komumst ekki framhjá óttanum, – við nálgumst hann með því að horfast í augu við hann og fara í gegnum hann. – Við segjum: „Þetta var erfið lífsreynsla að fara í gegnum“ – við förum semsagt í gegnum reynsluna og í gegnum lífið, en ekki framhjá því, eða bíðum við dyrnar og látum okkur leiðast. Nú eða hlaupa í burtu og gera allt annað, en það er flóttinn frá lífinu og tilfinningunum og kallast í daglegu tali: fíkn. –
Allt sem við gerum verður eins og bútur í bútasaumsteppinu okkar, það má kalla það „Lífsteppið“ – og þessi teppi geta litið út á mismunandi hátt. – Sum eru komin hingað til að fara í gegnum lífið létt – og þá verður reynslan eins og úr leikskóla, segir Louise L. Hay, sem hefur reynt mikið. – Ef við fáum stóran pakka að glíma við, erum við eins og í háskóla. – Við útskrifumst þá úr þessu lífi með e.t.v. fimm háskólagráður eða meira. –
Mér finnst gott að líta á þetta svona, – ég deili lífsskoðunum Louise L. Hay og fleiri sem hugsa þetta svona. – Ég virði þá sem hugsa öðru vísi. – Það léttir mér að takast á við sársaukann sem ég hef upplifað, léttir mér líka að fella varnir og leyfa mér að vera berskjölduð og grímulaus.
Það er vandlifað, en ég er þakklát því að ég veit að mitt lífsteppi verður mjög skrautlegt, og er reyndar orðið mjög skrautlegt, bæði vegna þeirra erfiðu verkefna sem ég hef fengið í lífinu (og skemmtilegu) og vegna þeirra sem ég hef valið og ákvarðana sem ég hef þorað að taka. –
Sagt „já“ á réttum stöðum og „nei“ á réttum (og oft röngum ;-)).
Skelli hér videóinu hennar Brené Brown með um „The Power of vulnerability“ –
Fyrirsögnin er algeng upphrópun, – yfirleitt þegar eitthvað alvarlegt hefur gerst eða hneykslanlegt jafnvel – og hefur sjaldnast eitthvað með Guð að gera, eða kannski allt með Guð að gera? – Gaman að Eckhart Tolle sem hefur sagt að hugtakið Guð sé ónýtt, en í raun sé allt hans spjall, spjall um Guð. –
En ég skil vel við hvað hann á – og ég held við vitum það öll og á Guði eru til álíka margar skilgreiningar og mennirnir eru margir og það talar hver og ein/n út frá sinni guðsmynd. –
Það er því rétt að ég taki hér fram að ég tala út frá minni guðsmynd, ekki fyrirframgefinni af reiðum Guð eða Guð dómhörku. – Guðsmynd mín byggist á Guði kærleika og samhygðar, „Guð í alheimsgeimi og Guð í sjálfri mér“ – sbr. ljóð Steingrímst Thorsteinsson, en að sjálfsögðu er þar aðeins um einn Guð að ræða en ekki tvo. –
Það eru margir sem velt hafa fyrir sér almætti Guðs, – af hverju deyja og veikjast börn ef Guð er almáttugur, af hverju er svona mikil sorg og af hverju svona mikið óréttlæti? –
Auðvitað hef ég líka velt þessu fyrir mér eins og margir aðrir, – en ég hef komist að minni niðurstöðu, og það kemst hver að sinni. – Sumir hafa komist að þeirri niðurstöðu að Guð sé bara hreint ekkert almáttugur, en svo er e.t.v. ekki til neitt sem heitir almáttugur, því að aldrei er hægt að uppfylla allar óskir, – eins og tekið er fyrir í kvikmyndinni „Bruce Almighty“þar sem allir óska sér að vinna stóra vinninginn í Lottóinu.-
Almætti Guðs liggur – á allt öðru plani en að uppfylla allar óskir eða svara öllum bænum. –
Almætti Guðs liggur í hinu skilyrðislausa. –
Guð verður mér alltaf meiri og stærri vegna þessa eiginleika. Eiginleikans að fyrirgefa og elska án skilyrða. – Þar liggur almætti Guðs og þess vegna er m.a. talað um „Æðri mátt“ –
„Þekktu sjálfa/n þig, og þú munt þekkja alheiminn og Guð“ .. þessi „sjálfur eða sjálf þú, ert ekki það sem þú gerir eða framkvæmir, heldur barnið sem fæddist í þennan heim, barnið sem gat horft á fingur sér og dáðst að þeim án dómhörku – barninu sem hugsaði ekki „oh hvað ég er með ljóta og feita putta, eða hvað hafa þessar hendur gert til að vera stoltar af?“ – Heldur einungis virt fingur sína fyrir sér án þess að dæma og sem hluta af sjálfu sér. –
Ég held ég komist næst því að skilja elsku Guðs þegar ég lít til minna nánustu – og þá helst barnanna minna. – Sama hvað börnin mín gera, hvað þau starfa, hvaða einkunnir þau fá, eða hverju þau klúðra, elskan til þeirra er alltaf til staðar.. –
Eftir því sem við eigum auðveldara með að elska fleiri án skilyrða, svo ekki sé talað um okkur sjálf. Við þurfum ekki alltaf að sanna okkur, eða tilverurétt okkar til að þiggja ást, heldur aðeins að vera tilbúin að þiggja hana. Að við eigum fyrirgefningu skylda, við þurfum aðeins að biðja um hana. – Það gerum við með því að iðrast og vera auðmjúk. –
Lífið er flæði og Guð er flæði eða orka. Í Biblíunni er talað um „lifandi vatn“ og eilífa lind. – Það er talað um barmafullan bikar, sem þýðir það að hafa nóg, en ekki hafa fengið allt of mikið af verkefnum – eða vera yfirkominn af sorg eins og sumir hafa mistúlkað þessi orð í 23. Davíðssálmi.
Það er mikilvægt að stöðva ekki þetta flæði, en það stöðvast þegar við leyfum ekki tilfinningunum okkar að fara í gegnum okkur. – Þegar við leyfum þeim að taka bólfestu innra með okkur. – Þær verða eins og hrúður á sálinni. – Fyrirgefningin er ekki síst mikilvæg í eigin garð. – Ekkert okkar hefur lifað fullkomnu lífi, og við höfum e.t.v. eitthvað sem okkur líður illa með, – það hafa allir. – Það er mikilvægt að muna að það er þarna æðri máttur: Guð, sem er tilbúin/n að samþykkja þig eins og þú ert, en þú þarft líka að gera það sjálf/ur. – Þess vegna er oft talað um að fela okkur æðri mætti, þegar við viðurkennum þennan vanmátt okkar gagnvart sjálfum okkur og öðrum. –
„La, la, la, la Life goes on“ .. sungu Bítlarnir og margir textarnir þeirra er skemmtilega einföld lífsfílósófía. –
Hið ákjósanlega ástand okkar í lífinu er heilbrigði sem felst í jafnvægi og flæði. – Sumir segja að veikindi og vandamál séu stíflur, og oft hafa þessar stíflur myndast (og oftast) vegna tilfinninga, – athugið að barn í móðurkviði skynjar tilfinningar móður og börn skynja andrúmsloft á heimili. –
Heilbrigði og hamingja móður og föður og allra sem í kringum eru er því mikilvæg fyrir heilsu barnsins og þess vegna er líka svo mikilvægt að þó að foreldrar skilji að þau biðji fyrir hamingju hins, því að ekkert barn á skilið óhamingjusama foreldra. – Ég hef heyrt af fólki sem hefur óskað hinu óhamingju, – óskað barnsföður sínum eða barnsmóður óhamingju. – Þá erum við komin langt frá skilyrðislausri fyrirgefningu og kærleika og langt frá Guði. –
En við erum ekki almáttug, en það er gott að skilja þetta – að þegar við óskum öðrum óhamingju þá virkar það eins og bjúgverpill og getur hitt aðra á leiðinni. –
Guð óskar ekki neinum óhamingju.
Guð elskar þig og mig skilyrðislaust, hefur trú á okkur og allt sem við þurfum að gera er að taka á móti og segja „takk“
Já, þar liggur almætti Guðs. –
Ég talaði um ójafnvægi og óréttlæti í heiminum, – hinn hungraði heimur kemur þá oft upp í hugann, – hvers vegna er hluti heimsins að deyja úr offitu á meðan hluti er að deyja úr hungri? – Getum við eitthvað gert í því? –
Á meðan að auði heimsins er svona misskipt, á meðan við erum svona ófullkomin sjálf og treystum okkur ekki til að bjóða náunganum jafnan hlut, þá verður ójafnvægið. (Ekki fara í sektarkenndina eða ásökun á hina .. við erum bara mannleg). – Fyrst er að sjá hvað er að og síðan er kannski agnarsmár möguleiki á að fara að breyta. –
Við byrjum á að breyta okkur sjálfum, ná innra flæði, ná innra jafnvægi og ró. – Prófa að elska alla skilyrðislaust og óska öllum hamingju og ástar. – Finna orkuna í sjálfum okkur hvernig hún breytist, og ef þetta gengur vel þá smitar það út frá okkur.
Skilyrðislaus ást, skilyrðislaus elska og skilyrðislaus hamingja.
Þá er bikarinn barmafullur og lífsfyllingu náð. – Í bikarinn er flæði inn og út – „áin er djúp og breið og hún rennur til mín og hún rennur til þín.“ .. Tárin okkar eru gjöf Guðs og merki þess að losna sé um flæðið. – Við tökum inn tilfinningar og við birtum þær með hlátri eða gráti, sorgin og gleðin verða þannig systur sem styðja við flæðið. – Milli þessara systra þarf að ríkja jafnvægi, alveg eins og í heiminum öllum. – …..
„The greatest wisdom is in simplicity. Love, respect, tolerance, sharing, gratitude, forgiveness. It’s not complex or elaborate. The real knowledge is free. It’s encoded in your DNA. All you need is within you. Great teachers have said that from the beginning. Find your heart, and you will find your way.“
Úr speki Maya indjána.
„Guðs ríki er innra með yður.“
Úr Biblíu kristinna manna.
Set hér í lokin eitt af uppáhalds ljóðunum mínum, sem ég finn styrk í þegar ég á erfitt eða líður illa. – og segi bara takk. –
Eigi stjörnum ofar
á ég þig að finna,
meðal bræðra minna
mín þú leitar, Guð.
Nær en blærinn, blómið,
barn á mínum armi,
ást í eigin barmi,
ertu hjá mér, Guð.
Hvar sem þrautir þjaka,
þig ég heyri biðja:
Viltu veikan styðja,
vera hjá mér þar?
Já, þinn vil ég vera, vígja þér mitt hjarta, láta ljós þitt bjarta leiða, blessa mig.
JÓHANNA MAGNÚSDÓTTIR, 