Þroski og breytingar …

Í námskeiðinu „Lausn eftir skilnað“ hef ég flutt fyrirlestur sem ber heitið „Sorgarferli verður að þroskaferli“ –  sem vísar að sjálfsögðu í þroskann sem verður í gegnum sársaukann og ekki síður sem verður við breytinguna. –

Stundum veljum við breytinguna,  en stundum er hún þvinguð upp á okkur. –

Við viljum, að sjálfsögðu, fá að velja okkar breytingar, en þannig gengur heimurinn ekki alltaf fyrir sig.  Um sumt höfum við ekkert val og þá verðum við að læra sáttina. –

Við getum ekki breytt veðrinu,  en við getum klætt okkur út í veðrið og stundum höfum við tækifæri til að færa okkur úr stað, þ.e.a,s. að fara þangað sem veðrið er öðruvísi.  Oftast er það nú frá snjóbyl og myrkri í sól og hita sem hugurinn leitar. –  En það er önnur umræða.

Segjum að við höfum ekki möguleika á að koma okkur „í líkama“ burt úr veðrinu,  þá er eina leiðin að gera það andlega, eða a.m.k. breyta viðhorfi okkar til þess, og þannig upplifa sól og hita innra með okkur,  þessa sem við þráum svo mikið og hugsum til. –

Stundum verða breytingar sem við viljum ekki, þær sem eru þvingaðar upp á okkur, – líka hlutir sem við eiginlega neyðumst til að velja – eins og að velja skilnað frá maka.  Það er aldrei valið á upphafsreit sambands, a.m.k. ekki ef farið er í sambandið á réttum forsendum. –

Stundum er dembt yfir okkur breytingum, – vinnustaðurinn er seldur og við þurfum að skipta um vinnu.  Tækninýjungar hellast yfir og við þurfum að aðlagast og uppfæra okkur,  eins og þær uppfærast.  „Ný útgáfa af Firefox“ – nýtt tölvukerfi o.s.frv. –  Einu sinni vann ég við bókhald og kunni bara vel á kerfið,  svo var ákveðið að taka upp nýtt kerfi og ég fylltist óöryggi og hræðslu, – „Oh, ég kunni svo vel á hitt“ –  en smám saman lærði ég á nýja kerfið. –

Við getum verið farin að mastera einhvern leik hér á Facebook, en ætlum við að hanga endalaust í honum eða prófa nýjan leik og vera eins og byrjendur? –

Ég held mér að vísu frá þessum leikjum því margir eru fíknivaldandi, – held mig bara við fíknina við að tjá mig skriflega 😉 ..  – og reyndar munnlega líka –

Hvað sem er þá höfum við yfirleitt gott af breytingum en erum misvel búin til að aðlagast eða taka  á móti þeim. –  Við vitum að það er til fólk sem gengur alveg úr skaftinu við minnstu breytingar og hvað þá ef þær eru með stuttum fyrirvara.  Reyndar er það einkenni þeirra sem eru með ýmsar greiningar,  eins og ADHD sem þola illa breytingar og hvað þá illa undirbúnar eða óvæntar. – Heimurinn fer á hvolf.

Við þurfum reyndar ekkert að vera með neinar greiningar til að pirra okkur á breytingum sem eru illa undirbúnar eða við upplifum okkur í óhag.

Lífið er breytingum háð og lífið er flæði. –

Breyting er komið af „braut“ – og við flæðum eftir þessari braut breytinga.  Það gerist yfirleitt hægt,  umhverfið breytist, við eldumst, fólkið í kringum okkur breytist og eldist,  sumir deyja og aðrir koma í staðinn,  eins og segir í ljóðinu Hótel Jörð. –

„Lifið er undarlegt ferðalag“ –

Ef við höngum of lengi á sama punktinum, förum við oft að verða óróleg eða fer að leiðast. –

Þá þurfum við að þora að  stokka spilin og sjá hvað við fáum á hendi.  Stundum fáum við góð spil til að spila úr og stundum slæm.  Kannski hendum við því sem við fáum og tökum „mannann“ –  (manninn er aukabunki í spili sem heitir Manni, ef einhver þekkir það ekki).   E.t.v. er manninn betri og e.t.v. verri.  En við sitjum uppi með að spila úr spilunum og gera það besta sem við getum úr þvi. –
 
Svo þegar það spil er búið fáum við aðra gjöf og spilum úr henni. -Svo virðist sem heimurinn sé að breytast hraðar og hraðar.  Heimurinn sem ég ólst upp í var miklu hægari og einfaldari að mörgu leyti.
 
Afþreyingar eru miklu fleiri í dag, fleiri rásir útvarps og sjónvarps og fleiri fjölmiðlar yfir höfuð.  Vegalengdir hafa styst,  firðir brúaðir og göng grafin undir sjó og gegnum fjöll. –  Mataræðið frá soðnum fiski með kartöflum og hamsa yfir í kjúkling, sætar kartöflur og hvítlaukssósu. –
 
Fulllt, fullt af breytingum og á ógnarhraða eiginlega. -Við getum spornað við breytingum, – en að einhverju leyti er betra að fara með flæðinu „go with the flow“ – að sjálsögðu með vitund en ekki í meðvitundaleysi og að sjálfsögðu með athygli en ekki tómlæti.  Bæði í eigin garð og í garð náungans. –
 
Leyfum breytingunum að þroska okkur.  Breytingarnar eru skóli og flest erum við að fara í gegnum margar háskólagráður í þessum lífsins skóla á okkar lífstíð,  með það sem að hendi ber. -Við getum ekki stungið höfðinu í sandinn og sagt að heimurinn sé ekki að breytast, – sem betur fer er mikil vitundarvakning í gangi, – kannski vegna þess að margir vondir hlutir hafa ýtt okkur til að hugsa okkar gang.  Hafa ýtt við þroskaferli heimsins til að fara að sýna meiri samhug og vináttu í garð hvers annars,  í stað samkeppni og dómhörku.
 
Við getum ekki veitt hinu óumbreytanlega viðnám,  það skapar aðeins spennu í okkur sjálfum. –  Viðnám við veðri og viðnám við því sem er skapar vandræði. –
„Accept what is“ segir Tolle og það er það sem hann meinar.   En um leið og við samþykkjum það sem er,  höfum við valið um viðhorf.
 
Ég heyrði góða dæmisögu í gær,  um val- eða ákvörðunarkvíða.
 
Maður var staddur á veitingahúsi,  það var svo margt á matseðlinum sem hann langaði í að hann gat ekki valið.  Hann ákvað því að velja ekki neitt. –   Hann gæti verið að missa af góðum fiski dagsins ef hann veldi Tortillurnar,  eða missa af kjúklingi í Pestó ef hann veldi humarpizzuna. –   Hvað ef að það sem hann veldi væri ekki svo gott? –
 
Ef þessi maður veldi aldrei neitt af matseðli vegna þess að hann óttaðist að hann væri  a) að missa af öðru betra  eða b) veldi vondan rétt,  myndi hann auðvitað deyja úr hungri, –  gefandi okkur að hans eina uppspretta fæðu væri af þessum matseðli (en það má í dæmisögum). –
 
Það sama á við um lífið okkar.  Ef við veljum ekki,  eða veljum að velja ekki,  hvað sitjum við uppi með? –  Leiðindi?  Andlega vannæringu? –
 
Stundum erum við komin á það stig að vera illa vannærð andlega og þá tekur heimurinn sig til og velur fyrir okkur. – Við völdum ekki,  en heimurinn velur að bjóða okkur upp á eitthvað.   Kannski er það uppáhaldsrétturinn en svo getur það verið það sem við hefðum ALDREI valið sjálf,  einhver matur sem okkur finnst ferlega vondur,  jafnvel ógeðisdrykkur.
 
Við erum ekki alltaf tilbún að taka á móti því sem að höndum ber,  hvað þá ef það eru ein vandræðin ofan á önnur? –
 
Þegar við förum í „Why me Lord?“ gírinn.  –
 
Ættum við að spyrja  „Why not somebody else Lord?“ –  slepptu mér.
 
Við spyrjum eflaust sjaldnar  „Why me Lord – why am I so lucky to be born where there is plenty of food, clean water, health care etc… “ –
 
 
Af hverju spyrjum við ekki að því? –
 
Eric Hoffer  skrifaði,
 
 
„Á tímum breytinga eru það þeir sem læra sem erfa jörðina.“
 
 
Sársaukinn er svaðalegur kennari,  það þekkja þeir sem hafa þurft að fara í gegnum hann,  og það þurfum við flest. –
 
Við vitum líka að það fólk sem hefur gengið í gegnum hvað mest – sem hefur ekki flúið sársaukann,  ekki flúið „musteri viskunnar“ ..
 
Musteri viskunnar er gífurleg blanda sorgar og gleði og meira að segja ótta.  Þau hugrökku ganga inn í óttann,  jafnvel þó þau séu hrædd,  hann varir þá skemur  því að það sem við óttumst kemur þá í ljós,  og þegar það er komið í ljós verður það ekki eins óttalegt  (því það er komið í ljós). –
 
Að sama skapi er eina aðferðafræðin að eiga við sorg að ganga í gegnum hana,  ganga í gegnum höfnunardyrnar, reiðidyrnar,  pirringsdyrnar, einmanaleikadyrnar  og hvað sem þær heita,  því að einnig á bak við þær dyr er léttara andrúmsloft. –
 
Ef við veljum að ganga ekki í gegnum þær,  stöndum við fyrir utan en sitjum uppi með allan pakkann, –  við komumst ekki yfir tilfinningarnar öðru vísi en að fara í gegnum þær og leyfa þeim að koma. –
 
Við getum deyft þær og við getum flúið þær.
 
Flóttaleiðirnar eru margar og við köllum þær oft fíknir. –
 
Fíknir eru til að forðast það að horfast í augu við okkur sjálf,  að upplifa okkur sjálf og finna til. –  Fíkn í mat, vinnu, kynlíf, sjónvarp, tölvu eða hvað sem er. –
 
„Súkkulaði er hollt í hófi“ – var fyrirsögn sem nýlega var í blöðunum.
 
Margir lásu bara:  „Súkkulaði er hollt“ –   og mig minnir að rauðvínsglasið eina sem átti að drekka á hverjum degi hafi fengið svipaða meðferð.
 
Flóttaleiðin verður því –  „Rauðvín er hollt“  – „Súkkulaði er hollt“ … en sama hvað er,  það er allt gott í hófi ( undantekningin er auðvitað eitur, eða það sem er eins og eitur fyrir líkama okkar hvers og eins).    Ef við getum ekki umgengist það í hófi þurfum við að skoða hvað er að í lífi okkar,  hvaða tilfinningadyr við erum að forðast. –

Kannski það að svara ekki eigin þörfum, löngunum? – Kannski það að hafa ekki hugrekkið eða þorið að lifa ástríðu sína.  Skrifa bókina? – Stofna sitt eigið? – eða bara hugrekkið við að segja skoðun sína upphátt? 

 Hugrekkið við að leyfa sér að skína og lifa af heilu hjarta? –

   ,,Vísa mér veg þinn Drottinn, að ég gangi í sannleika þínum, gef mér heilt hjarta …… ”   Sl. 86:11

Það tók Brené Brown rannsóknarprófessor mörg ár og mikla menntun,  viðtöl við tugi ef ekki hundruði manna og kvenna til að komast að því að þeir sem lifðu heilbrigðustu lífi í sátt og samlyndi við sjálfa sig væru það sem hún kallar „The Whole hearted People“ – Fólk sem lifir af heilu hjarta. –  

—-

Stundum sitjum við uppi með upplifunina af tómarúmi, – þegar við veljum ekkert af matseðlinum sem lífið hefur að bjóða upp á.  Eða við þorum ekki að þiggja það sem er í boði.- 

Þá teygjum við okkur oft í flöskuna, matinn, annað fólk eða hvað sem það er sem við verðum háð til að fylla í tómið,  sem þó aldrei fyllist, því það er ekki það sem gefur okkur þá lífsfyllingu sem við leitumst eftir. –

Fyrst þurfum við að fylla „tómið“ sem ekki er tómt að vísu – en það eru „gleðifréttirnar“ – af okkar eigin gleði, ást og friði. –  Þá erum við tilbúin í hvað sem er, og að mæta hverju og hverjum sem er. –

Við getum séð ljósið núna, ef við opnum fyrir það. – Fyllum okkur svo af því og leyfum því að skína innra með okkur þannig að við finnum fyrir því sem er nú þegar innra með okkur; rými sem er fullt af friði, ást og gleði. –
 
Þannig förum við meðvituð í gegnum lífið – þannig erum við vakandi. –
 

Ekki standa í skugga annarra þegar það er þitt eigið ljós sem lýsir þér.  Ekki gera annað fólk að þínum æðra mætti og skyggja þannig á þinn æðri mátt. –

Gefðu þér tækifæri á að skína.

SAMBÖND – STARF – ANDI – KYNLÍF – EFNAHAGUR – UMHVERFI

Hvernig aftengjum við okkur hinu heilaga og missum þannig heilindi okkar?

Stutta útgáfan af pistilinum er þessi:

Allt skiptir máli hvað heilbrigði varðar og vera heil, t.d. hreyfing, mataræði og að hitta lækninn sinn

En það sem raunverulega skiptir máli:

HEILBRIGÐ SAMBÖND 

FARSÆLD Í VINNU 

VERA ANDLEGA TENGD 

HEILBRIGT KYNLÍF 

EFNAHAGSLEG FARSÆLD 

HEILBRIGT UMHVERFI 

ANDLEGT HEILBRIGÐI

                                               ————–

Lengri útgáfan:

Hvernig aftengjum við okkur hinu heilaga og missum þannig heilindi okkar?

How We Separate Ourselves From The Divine – skv. Lissa Rankin

1.     Speaking badly about someone else (regardless of whether or not we’re „right“)

(Að tala illa um aðra, hvort sem við höfum rétt fyrir okkur eða ekki, – ég vil bæta við hér að tala illa um okkur sjálf)

2.     Lashing out in anger

(Að bregðast við með reiði, – við sjáum yfirleitt eftir því, gott að muna eftir stop merkinu eða að telja upp að 10)

3.     Holding a grudge and choosing not to forgive

(Að viðhalda gremju og velja að fyrirgefa ekki, – ef við eigum erfitt með að fyrirgefa sjálf, er mitt ráð að biðja Guð/æðri mátt/hið heilaga að aðstoða mig við það)

4.     Judging others

(Að dæma aðra, dómharka okkar færir okkur að öðrum en ekki að okkur sjálfum – augljóslega)

5.     Excessive busyness that keeps us from feeling a sense of spiritual connection

(Vinnufíkn, við finnum allt til að gera til að flýja tilfinningar okkar, eða stunda andlega iðju eins og að hugleiða og þykjumst ekki hafa tíma, en gefum okkur aftur á móti e.t.v. tíma til að horfa á sjónvarpið marga tíma að kvöldi ;-).. „andleg tenging“ getur verið við fólk, við okkur sjálf og við „hið heilaga“ )

6.     Cheating

(Að svindla – munum að taka okkur sjálf með inní pakkann – verum heiðarleg gagnvart sjálfum okkur og öðrum)

7.     Betraying a confidence

(Að bregðast trúnaðartraust – svipað og númer 6. )

8.     Failing to nurture your body as the temple that it is (smoking, overeating, not exercising, etc)

(Við bregðumst líkama okkar – stundum hryðjuverk á honum jafnvel, – en líkaminn er musteri okkar eins og við vitum – við gerum það með ýmsum hætti; með reykingum, ofáti, hreyfingarleysi o.s.frv)

9.     Overindulging on mind-altering substances that distance you from the Divine (drugs, alcohol, etc.)

(Ofneysla efna sem breyta hugarástandi og fjarlægja okkur frá hinu heilaga (lyfjum, dópi, alkóhóli o.s.frv.)

10.  Telling a little white lie to avoid conflict or get us out of trouble

(Segja hvítar lygar – til að forðast það að lenda í átökum eða koma okkur úr vandræðum, munum að sá sem er trúr í hinu minnsta er líka trúr í hinu stærsta,  gott að hafa í huga þegar við erum að stinga vínberjum upp í okkur í búðinni  og þannig stela frá kaupmanninum;-)) ..

I’m sure there are many more .. segir Dr. Lissa Rankin – en þetta er læknir sem ég er nýbúin að uppgötva og hún hefur svoooo margt mikilvægt að segja og hér er líka hægt að hlusta á hana:

Punktar úr fyrirlestrinum:

Lissa Rankin ítrekar hér mikilvægi þess að setja andann í forgang, – að líkaminn sé aðeins spegill þess hvernig við lifum lífinu.

Hvernig líður okkur þegar við erum í vondu sambandi, vinnu þar sem við erum ekki ánægð?

Hvað er í gangi þegar líkaminn gefst upp? –

Líkaminn hvíslar að okkur, en ef við hlustum ekki á líkamann fer hann að öskra.

Faraldurinn er stress og kvíði, – verkir, sársauki .. og læknirinn finnur stundum ekkert – en það er auðvitað fullt að.

Hvað ef að læknirinn finnur ekki greiningu, – engin pilla sem getur læknað.

Kannski þarf að fara að fella hlutverkagrímurnar?

Mömmugrímuna, læknisgrímuna, listamannsgrímuna …

Lissa gekk í gegnum storm erfiðleika – sem hún lýsir hér.

Þegar lífið hrynur, ferðu annað hvort að vaxa eða æxli fer að vaxa innra með þér.

Þá er tími til að hætta að gera það sem þú „átt að gera“ en ferð að gera það sem þig langar.

Fella grímurnar.

Hún og maður hennar stukku inn í nýtt líf

Það er hægt að hætta í starfinu sínu en ekki hætta við köllun sína

Lissa hafði (andlega) köllun til að vera læknir

Hún vildi samt ekki verða sami læknir og hún var –

Hún vildi enduruppgötva hvað það var sem hún elskaði við læknisfræðin og líka hvað hún hataði við það

Byrjaði að kenna ýmsu um sem hún telur upp í fyrirlestrinum.

En niðurstaðan var ekki að skoða afleiðingar heldur orsakir 

Hún fór að hlusta meira á sjúklingana sína .. prófaði ýmislegt óhefðbundið en sá að það var svipuð aðferðafræði – svarið var fyrir utan sjúklingana en ekki innra með þeim.

En sjúklingarnar læknuðust af einum sjúkdómi – og fengu þá annan.

Þá fór hún að leita að rótinni;  hvað er það sem raunverulega gerir líkamann veikan?

Eitthvað sem enginn kenndi henni í Læknanáminu

Allt skiptir máli, hreyfing, mataræði og að hitta lækninn sinn

En það sem raunverulega skiptir máli telur Lissa upp:

HEILBRIGÐ SAMBÖND 

FARSÆLD Í VINNU 

VERA ANDLEGA TENGD 

HEILBRIGT KYNLÍF 

EFNAHAGSLEG FARSÆLD 

HEILBRIGT UMHVERFI 

ANDLEGT HEILBRIGÐI 

Þetta er verið að sanna, sanna í Harvard og virtum stofnunum

Hún fékk sjúkling sem gerir allt sem læknirinn segir henni, hún hleypur og borðar hollt o.s.frv.

Sjúklingurinn spurði:  Hver er greiningin mín?

Lissa svaraði: Þú ert í hræðilegu hjónabandi, ert óánægð í vinnunni, ert ekki andlega tengd, þú ert enn ekki búin að losna við gremjuna frá æsku .. o.s.frv.

Hvað er þá mikilvægast?

Caring for the heart, soul, mind ..

Við þurfum að næra innra ljósið – ljósið sem veit alltaf hvað er rétt fyrir þig, innsæið þitt.

Þetta ljós er mikilvægara en nokkur læknir (segir Lissa)

Lissa skrifar um sjálfsheilun frá kjarna.

Ást, þakklæti og ánægja (pleasure) er límið sem heldur okkur saman ..

Hvað er úr jafnvægi í mínu lífi?

Hvernig getur þú opnað þig, verið heiðarlegri, um þarfir þínar, hver þú ert? ..

Lissa talar hér um myndband Brené Brown „The Power of Vulnerability“ en ég hef skriað mikið um Brené Brown ..

Skrifum upp á eigin lyfseðil – heilum frá kjarna …

HVAÐ ÞARFT þÚ – HVERJU ÞART ÞÚ AÐ BREYTA?

—-

Allt sem Lissa segir hér að ofan hef ég verið að taka inn, hægt og rólega, það tekur tíma og það þarf að viðhalda.  Í raun er það eins og endurforritun,  því að það er búið að setja svo margt annað inn og það sem hefur hlaðist inn er líka eins og hrúðurkarlar á sálinni, – sálinni sem þarf að fá að skína.

Hlustaðu á hjartað – Fylgdu hjarta þínu – Láttu hjartað ráða för – 

Tómarúmið er fullt af ást, gleði og friði ..

Ég er búin að eiga bókina „Mátturinn í núinu“ í mörg ár.  Reyndar á ég hana í ensku útgáfunni „The Power of Now.“

Fyrst þegar ég las hana skildi ég smá, en samt mmmm… ekki nóg.

Í eirðarleysi mínu í gærkvöldi, dustaði ég rykið af henni og tók með mér upp í (tóma) rúmið og  þurfti ekki að lesa lengi til að skilja að allt það sem ég er að vinna við liggur í þessari bók, og því skildi ég hana mjög vel. –

En hún opnaði enn meira fyrir mér, þetta er bók sem ekki á að lesa bara einu sinni. –   Alla veganna ekki ég. –

Ég upplifði í raun það sem Eckhart Tolle var að segja.  Upplifði fjársjóðinn innra með mér. –   Fann fyrir friðnum, ástinni og gleðinni í núinu. –

Og það hoppar þarna og skoppar enn eins og lítil stelpa í gulum sumarkjól.

Tóma-rúmið sem mér hefur verið tíðrætt um.  Tóma stundin sem við reynum oft að fylla,  tómu tilfinningapokarnir eru ekki tómir. –

Tóma rúmið er fullt af friði, ást og gleði. –

Ég gat ekki séð það, og kannski þú ekki heldur,  vegna þess að hugsanir yfirskyggja það og trufla. –

Friður, ást og gleði er dýpra en tilfinningar.  Tilfinningar geta truflað, Eckhart Tolle segir þær vera truflun, – disturbance. –

Friður, ást og gleði er til staðar,  en það þarf að sjá þessa þrenningu, veita henni athygli. –  Ekki þrengja svo að henni með hugsunum að hún verði pinku pinku lítil. –

Í upphafi bókarinnar segir Tolle söguna af betlaranum við þjóðveginn, sem sat á kassa og betlaði peninga til að lifa. –

Maður nokkur gengur þar hjá og spyr betlarann hvað sé í kassanum. Betlarinn segist ekki vita það,  en maðurinn bendir honum á að kíkja. Til allrar furðu sér betlarinn að kassinn er fullur af gulli. –

Það er dásamleg tilfinning að fara að sjá gullið innra með sér, sjá og upplifa frið, ást og gleði innra með sér.  Að tómarúmið sé alls ekki tómt. –

„Gleðin er besta víman.“  og er grunnurinn að því að ná yfirhöndinni yfir annarri vímu, vímu sem kemur að utan.

Þegar ég finn þessa tilfinningu, einhvers konar „Enlightenment“ eða uppljómun,  þá langar mig svo að deila henni með fleirum og það er það sem ég þrái að kenna og gera að mínu ævistarfi, hvort sem það er innan kirkju eða bara í heimskirkjunni.

Ég veit þó að mín uppljómun verður aldrei annarra,  en kannski innblástur.  Það sem ég les hjá Eckhart Tolle, hef ég lesið og lært hjá mörgum öðrum, les það líka í Biblíunni, les það í náttúrunni,  úr ljóðum, úr samveru með fólki, börnum, gamalmennum og allt þar á milli.  þetta er allt sami grautur, misjafnlega borinn fram. –  Stundum hversdagslegur, stundum með möndlum, stundum með rjóma.  –  Enda skrifaði ég pistil á sínum tíma undir heitinu. „Lífið er hafragrautur“ –  og lagði áherslu á það að við nytum þess að borða hann, ilmsins, bragðsins o.s.frv. – og því má bæta við að borða (lifa) með og af ást, gleði og friði.

Verði okkur að góðu. –

 

Ert þú til í að hlýða kalli vorsins, leggja hönd á plóg og rækta nýjan skóg?

Ert þú til í að brosa til sólar taka þér plóg í hönd og rækta nýjan skóg? 

Ég hef yfirleitt notað líkinguna af því að vera í farvegi og skipta um farveg, en fæ þessa skemmtilegu líkingu lánaða hjá vini mínum – að breyta um skóg. –

Kannski erum við að púla í röngum skógi?-

Það hafa margir verið að spyrja um „tæki“ til að breyta hugsunarhætti eða siðum. – Það er fólkið sem yfirleitt er búið að sjá að breytinga er þörf, finnur að það er komið í rangan farveg, hvort sem er andlega eða líkamlega. –

Marga langar í tilbreytingu, – en orðið skiptist í tvö orð til-breyting og felur í sér hreyfingu.  Lífið er orka og lífið er hreyfing. –

Stundum er nóg að þessi hreyfing sé aðeins að breyta um viðhorf.  Hugsa út fyrir kassann, fara út fyrir þægindarammann eða fara upp á nýjan (sjónar)hól. –

Þetta er nú alveg helling 😉

Við getum hugsað okkur að við séum að íhuga draumana okkar, – sjáum fyrir okkur sýnina,  trúum á hana,  en ekki nóg því við sitjum alltaf kyrr.   Það gengur ekki alveg upp.  Við verðum að hætta að horfa upp í stofuloftið, – standa upp úr sófanum, e.t.v. bara nokkur skref og horfa upp í himinn, anda djúpt og fylla lungun af fersku lofti. –  Þá erum við tilbúin í slaginn. –

Á sama hátt þurfum við að fylla huga okkar af ferskum hugsunum.  Leyfa hinum stöðnuðu og jafnvel að skoða dagsetningar á sumum þeirra, hvort þær séu ekki komnar langt yfir síðasta neysludag og þv´verða þær að víkja.

Útrunnar hugsanir geta verið stórhættulegar! 

 

 

 

Vertu til er vorið kallar á þig,
vertu til að leggja hönd á plóg.
Komdu út því að sólskinið vill sjá þig
sveifla haka’, og rækta nýjan skóg.

Ert þú til í að hlýða kalli vorsins,  leggja hönd á plóg og rækta nýjan skóg?

Gagnkvæm ást, traust og VIRÐING í hjónabandi ..

Ég skrifaði pistil nýlega um mikilvægi því að „giftast“ eða gefast sjálfum sér. –   Með því undirliggjandi sem þarf til að hjónaband virki. –  Ég held það fari varla á milli mála að þar þarf að ríkja ást – virðing og traust. –  

Mikilvægi sjálfsvirðingar – sjálfstraust og að elska sjálfa/n sig verður seint dregið í efa. Þ.e.a.s. að þykja vænt um sjálfa/n sig en ekki í hefðbundinni merkingu eða eigingirni. –

Í framhaldi af því segjum við oft að við verðum að elska okkur sjálf, virða og treysta til að aðrir geri það.  Sú staðhæfing er góð og gild eins langt og hún nær. –

En lífið er svo skemmtilega (leiðinlega?)  flókið – og það er staðreynd að margir eiga í erfiðleikum með að elska sig, virða og treysta og það þýðir ekki að við megum ekki eða eigum ekki að elska, virða og treysta þeim sem eru í vandræðum með það. –

Við getum nefnilega elskað, treyst og virt án skilyrða. – Þ.e.a.s. við getum fókuserað á að allar manneskjur séu elsku, virðingar og trausts verðar. –  Ef þær eru brotnar er erfitt fyrir þær að byggja upp elsku, virðingu og traust án utanaðkomandi aðstoðar. –

„Ég fór að trúa að ég gæti þetta af því að þú trúðir á mig!“ –  

Þetta er raunveruleg setning úr bréfi nemanda til námsráðgjafa.

Þó að umhverfið, eða í þessu tilfelli námsráðgjafinn,  hafi áhrif,  er það í raun alltaf nemandinn sem þarf að taka ákvörðun eða velja að hlusta á ráðgjafann,  að samþykkja það sem hann segir og gera það að sínu.  Þ.e. að fara að hafa trú eða traust á sjálfum sér eða getu sinni. 

Margir hafa heyrt söguna um froskana sem voru að keppast um að klifra upp í mastrið. – 

Hópur af froskum lagði af stað,  en niðri var hópur sem kallaði, „þetta er ekki hægt“ – „Þetta tekst aldrei“  .. o.s.frv. –  einn af öðrum gafst upp þar til einn froskur varð eftir og kláraði alla leið á toppinn. –   Af hverju gafst hann ekki upp? –

Froskurinn var heyrnalaus. –

Það mætti líka snúa þessari sögu við, þar sem liðið á jörðinni væri að hvetja áfram og kalla hvatningar.  Hvað hefði gerst þá? –

Hvernig tengist hjónaband með undirliggjandi ást, trausti og virðingu inn í þetta froskadæmi? –

Jú, við hjónavígslu lofar parið hvort öðru gagnkvæmri virðingu, ást og trausti. –

Gagnkvæmnin felur í sér að gefa og þiggja virðingu, ást og traust.

Á sama hátt og hver manneskja þarf að rækta sjálfa sig og það er eflaust grunnforsendan (eins og að elska sjálfa sig, virða og treysta) þá þurfa tveir aðilar að rækta hvern annan, og – hjónabandið þarf að rækta. –

Þarna fer oft ýmislegt að fara úrskeiðis. –  Af hverju rakna hjónabönd upp? –

Það er þegar jafnvægið klikkar. –  Þræðirnir ná ekki að spinnast saman eða liturinn fer að leka úr öðrum yfir í hinn. –  Hjónabandið er úr tveimur heilum þráðum, sem þurfa að haldast heilir og vefja saman eitt sterkt band. –

Í upphafi getur pari liðið eins og algjört jafnvægi ríki,  – það er þegar ástin er allsráðandi og eins og sagt er þá getur ástin blindað,  þessi ástríðufulla ást, – ekki þessi sem varir, þessi sem er meira eins og djúp væntumþykja. –

Þegar fólk fer að upplifa mannlegu hliðarnar, – þá fara hlutir sem voru jafnvel krúttlegir áður að fara í taugarnar á hinum. –

Við getum tekið dæmi af konu sem er lengi að gera sig klára, og er af þeim orsökum alltaf of sein.  Í tilhugalífinu þótti manninum hennar þetta krúttlegt, að hún tæki langan tíma að undirbúa sig fyrir hann og bara fyndið að mæta of seint í matarboð eða í leikhúsið.   Seinna þegar þau eru gift, er þetta að hans mati einn af hennar stærstu ókostum og farið að taka mjög á taugarnar,  og orðinn orsakavaldur margra uppákoma og rifrilda.

Seinlæti og það að koma of seint eða láta bíða eftir sér er í raun óvirðing við tíma annarra.  Sá aðili sem lætur bíða eftir sér er því að sýna bæði maka og öðrum „þolendum“ óvirðingu. –   Óstundvísi er oft ávani eða lærð hegðun sem þarf að aflæra.  En til þess þarf viljann til þess. –

Kona sem er búin að segja manni sínum að henni finnist dásamlegt að hann færi henni blóm við og við, – og hann færir henni aldrei blóm,  er að óvirða langanir konunnar með að hlusta ekki á hana. –

Við verðum að yrða óskir okkar, langanir og þrár – og makinn á móti að virða þessar óskir, langanir og þrár (að sjálfsögðu á meðan það gengur ekki á virðingu makans). –

Þessar dæmisögur eru bara brotabrot og virka kannski einfaldar, en geta í raun verið upphafið að óánægjuferli. – 

Þó að við eigum ekki að þrífast á viðurkenningum né hrósi, blómum eða hegðun annarra,  þá komumst við ekki hjá því að slíkt hefur áhrif.  Við þurfum ekki að láta eins og að við séum ónæm fyrir hrósi eða viðurkenningu,  það er líka gott í hófi, eins og súkkulaði eða rauðvín er gott í hófi 😉

  –  Við þurfum að sýna tillitssemi og virðingu, – við erum tilfinningaverur og það er nú þannig að t.d. samlífið sem endar í rúminu á kvöldin hefst oft að morgni. – 

Náin og falleg samskipti yfir daginn byggja upp áhugann fyrir kvöldið – á meðan vond samskipti og óvirðing brýtur niður áhugann. –  Merkilegt þegar sumir halda að það sé hægt að vera leiðinleg/ur við maka sinn og fjarlæg/ur allan daginn jafnvel gera lítið úr – og svo eigi allt að „gerast“ um kvöldið.

Auðvitað eru undantekningar – en þær eru ekki reglan. –

Hjón deila næstum öllu með hvort öðru, lífi sínu og tilfinningum.  Það er mjög mikilvægt að virða tilfinningar hvers annars, annars er ekki hægt að tjá sig um þær og þær safnast bara upp í hnút. –

Að sjálfsögðu þarf fólk að komast að samkomulagi, hvað er eðlilegt og hvað ekki og hafa sameiginlegar reglur og gildi fyrir heimilið, og þá ekki síst þegar börn eru í spilinu. –

Æ oftar heyri ég af körlum í hjónabandi sem vilja skoða klámsíður á netinu, – konan biður þá um að hætta, en ekki hættir maðurinn og unglingar á heimilinu komast jafnvel í efnið.  – Þetta er raunveruleikinn. –

Ef að hjón eru ekki fær um að virða langanir, þrár, væntingar eða skoðanir hvers annars,  þá fer að fjara undan. – 

Hvað þá að virða hvort annað bara sem manneskjur. –

Mörg hjón stunda það, annað hvort bæði eða annað að gera lítið úr hinu og ýta oft á viðkvæmustu takkana, og það geta þau vegna þess að þau þekkjast svo vel. –

Sá aðili sem gerir þetta,  notar það að hæðast að maka sínum, jafnvel fyrir framan annað fólk er yfirleitt sjálfur í vanlíðan.  Þetta er því keðjuverkandi. –

Ég þekki þetta af eigin raun, – bæði að vera gert lítið úr og að gera lítið úr. –  

Þetta kallast gagnkvæm óvirðing. –

Gagnkvæm óvirðing kemur þegar báðir aðilar eru brotnir, líður illa og stundum þarf bara einn að byrja og svo hefst vítahringurinn. –

Hjónabandið er því,  eins og fyrirtæki,  ekki sterkara en veikari hlekkurinn eða aðilinn. –

Fólk getur viljað vel, upplifir jafnvel væntumþykju – en kann ekki samskipti. – Kann ekki umgengi og skilur ekki hvað er eiginlega í gangi. –

Af hverju vill hún/hann ekki elskast með mér í kvöld? –

Af hverju er hún/hann í fýlu? –

Af hverju er hann/hún farin/n að leita í aðrar áttir?

Við verðum að spyrja af hverju,  en ekki bara að ráðast á afleiðingarnar. –

Ef hjón vilja bæta samband sitt,  þarf að:

Virða sig, virða maka sinn, virða hjónaband sitt, virða mörk sín o.s.frv. –

Það þarf að taka tillit til eigin langana og þarfa og yrða þær,  ekki bara vona að makinn fatti,  því að það er ekkert víst að hann hafi alist upp í þannig umhverfi.   Á móti þarf sá sem tekur við að hlusta á langanir og þarfir og virða þær. –

Ekki gera lítið úr,  ekki hæðast að.   Ef fólk er ekki sammála þá verður að komast að samkomulagi eða niðurstöðu.

Stundum er það þannig að forsendurnar fyrir hjónabandinu eða sambandinu voru alltaf rangar og því er erfitt að bjarga,  stundum hefur annar aðilinn beitt það miklum rangindum eða ofbeldi að því er erfitt að bjarga og þeim sem beittur var ofbeldinu bjóðandi að halda áfram. –

En þegar BÁÐIR aðilar sjá möguleika á því, og langar til að byggja upp gagnkvæmt traust, virðingu og  elsku, þá ber að hafa það í huga að:

Það er dýrara og oft mun sársaukafyllra að skilja en að leita sér hjálpar eða fá ráðgjöf.

Þrátt fyrir ofan sagt, er forsendan alltaf að elska sig, virða og treysta.  Því sá sem gerir það lætur ekki bjóða sér óvirðingu, yrðir tilfinningar sínar langanir og þarfir, setur eðlileg mörk í samskiptum og lítur ekki á sig sem stærri eða minni en aðrar manneskjur, heldur jafningja. – 

Jafnframt:  Það er sagt að við getum ekki breytt fólki og það er satt svo langt sem það nær. – Við breytum ekki fólki,  það breytir sjálfu sér. – Þegar við segjum við einhvern að við treystum viðkomandi getur hann valið sjálfur hvort hann trúir því eða ekki.  Við ákveðum það ekki fyrir hann. –  

Við getum haft áhrif á fólk með því að breyta okkur, framkomu okkar, viðmóti og hvernig við umgöngumst það. 

Við getum haft áhrif með því að vera fyrirmyndir,  fyrirmyndir í elsku, virðingu og trausti. –   Bæði á sjálfum okkur og öðrum. –

Þetta er búið að vera átakamikið umræðuefni, – set hér í restina trailerinn úr „Steiktir grænir tómatar“ – þar sem frúin var óánægð með sjálfa sig og ónærð í hjónabandinu og var farin að leita huggunar í  konfektkassa og eiginmaðurinn í íþróttunum í sjónvarpinu. –  Hún var að reyna að fá athygli hans, m.a. á tragikómískan hátt með að vefja sig inn í sellófan,  en í raun var það endurnýjað sjálfstraust hennar í gegnum samtöl við fullorðna konu sem vakti athygli og áhuga eiginmannsins. –

Þú getur valið hvort þér þykir þetta trúverðugt.

Að lokum,  það er aldrei uppbyggilegt að fara í ásökunargír hvorki gagnvart sjálfum sér eða maka, – miklu betra að setja sig í þann gír að vilja sýna sjálfum sér skilning, skilja maka sinn og skilja sjálfa/n sig.     

Lokaspurning:

Hvað átt þú skilið og hvað ætlar þú að gera í því?

Framhald um meðvirkni og góðmennsku ..

Þessi pistill, er í raun framhald af fyrri pistli, sem ég birti undir heitinu „Meðvirkni er ekki góðmennska“ – og má lesa hér á undan þessum.  Þessi er þó sjálfstæður. –

Ef að gjörðir okkar snérust aðeins um mig, eða aðeins um þig, þá væri þetta ekkert voðalega erfitt. –  Stundum eru dæmin miklu flóknari, og oftast – því að þegar við förum að tjá okkur um sögu OKKAR, erum við ekki ein í heiminum, heldur er fullt af fólki þarna í kring.  „Hvað ef ég segi frá þessu, er ég að rjúfa leyndarmál ekki bara mitt, heldur hinna og hvernig verða viðbrögðin?“ – Verð ég bara einhvers konar hornreka í eigin fjölskyldu? –

Orð hafa áhrif, og það er því nauðsynlegt að biðja aðstoðar Guðs/æðri máttar,  eins og gert er í æðruleysisbæninni,  þar sem við biðjum um hjálp um sátt við það sem er og við getum ekki breytt,  hugrekki til að breyta því sem við getum breytt og vit eða visku til að greina þar  á milli. –

Það er e.t.v. fyrsta skrefið, en svo að leita sér hjálpar ekki bara æðri máttar, heldur mannlegs máttar,  en til þess eru sálfræðingar, geðlæknar, prestar og auðvitað við starfsfólk Lausnarinnar,  sem erum búin að kafa djúpt í orsakir meðvirkni,  okkar eigin og annarra. –  Þeir eru þó reyndari samstarfsfélagar mínir,  enda ég frekar nýgræðingur á svæðinu. –  (Skoh, byrja ég: „I´m not good, and not worthy“ 😉 .. )

Ég er þó ekki nýgræðingur í að vera meðvirk!

Meðvirkni er svoooo smitandi,  eða afleiðingar hennar.  Ég ætla að halda áfram að segja frá sýndarveruleikakonunni henni Önnu.    Eins og fram hefur komið var maður Önnu bæði búinn að halda framhjá henni og svo átti hann við drykkjuvandamál að stríða, – var með öðrum orðum virkur alkóhólisti og hún virkur meðvirkill. –

Anna var búin að kyngja gremju sinni, – fletta upp í „gullkornakistunni“  – Já, já, sá vægir er vitið hefur meira, – hún ætlaði ekki að halda til streitu neinum  leiðindum gagnvart Tedda. –  Fyrirgefa honum bara sem sannkristin manneskja, – ekki vera að ýfa upp meiri öldur,  enda var Teddi í þokkalegu jafnvægi þessa vikuna, –  fyrir utan þarna þegar hann kom heim drukkinn í leigubílnum um nóttina og hafði týnt veskinu sínu,  svo hún þurfti að koma út, „svona getur nú komið fyrir besta fólk“! ..      Svona var sjálfssefjunartal Önnu, en inní henni var kvika, – kvika gremju og reiði,  kvika skammar fyrir að standa ekki með sjálfri sér,  kvika sem hún fann að stækkaði í maganum hennar. –

Anna hafði haldið því leyndu fyrir fjölskyldunni hvernig Teddi hafði komið fram við hana.  Ekki bara til að hlífa honum, – Ekki bara til að hlífa öðrum fjölskyldumeðlimum .. hmmm? – Hvað meina ég með þessu? –

Hún var að hlífa sjálfri sér,  því hún skammaðist sín innst inni fyrir að hafa leyft honum að komast upp með allt sem á hafði gengið í gegnum árin.  Þegar hann henti út í brjálæðiskastinu og ölæðinu  um miðja nótt á náttfötunum. –  Þegar hann reif  í blússuna hennar og hún rifnaði – þegar hann var að ásaka hana um að vera of glyðrulega klædd. –   Þegar dóttir þeirra hafði séð blússuna sagðist hún hafa krækt henni í krók útí gróðurhúsi og blússan rifnað. –   Hún var að ljúga fyrir pabbann,  fyrir sjálfa sig til að fela skömm sem hún taldi sína og var að „hlífa“ dótturinni svo hún vissi ekki hvernig pabbi hennar kom fram við hana. –

En allt þetta og meira til hafði haft niðurbrjótandi áhrif á Önnu,  hún var farin að skammast sín fyrir tilveru sína, – og þurfti því enn meira á að halda að hún fengi utanaðkomandi klapp á bakið og að heyra að hún væri nógu góð. – Vítahringurinn versnar og vernsar. –

En Anna mætti í vinnunna, – hún var skólaritari í grunnskóla og hún var venjulega hress og kát og setti jafnvel upp sparibrosið, – henni leið oftast  vel í vinnunni, en hún fann að kvikan var orðin henni næstum ofviða. –  Hún hvæsti þá á nemanda sem kom of seint, – gekk um og skammaðist og reifst. –  Það voru allir sem voru farnir að finna fyrir vanlíðan Önnu og sumir kölluðu hana herforingjann, þegar hún fór yfir strikið í skapofsanum. –  Dóttirin sem hún hafði verið að hlífa heima fann líka fyrir vanlíðan mömmu sinnar. – Því að auðvitað fann hún spennuna,  en skildi engan veginn hvað var þar á bakvið.

Engar tilfinningar ræddar og það ruglaði auðvitað tilfinningaástandi dótturinnar.  Af hverju var sagt að allt væri í lagi þegar ekki var allt í lagi? – jú það var einu sinni þegar að ekki var hægt að fela,  dóttirin hafði séð ástandið.  Þá ræddu þau um að halda þessu fyrir sig, innan fjölskyldunnar,  og halda síðan áfram eins og ekkert hefði í skorist.

En það hafði „í skorist“  og skoran fór ekki í burtu. –  Þarna var dóttirin búin að fá „kennslustund“ í því að halda leyndarmál, jafnvel eitthvað sem hún hefði þurft að ræða,  en virti heiður hússins, þ.e.a.s. fjölskyldunnar, sem var þó bara gerviheiður. –

Anna ber ekki virðingu fyrir eigin tilfinningum,  hún virðir ekki sín mörk, henni finnst aðrir merkilegri en hún sjálf, en á vissum stöðum verður hún alvitur og best og er því æðri öðrum,  en Anna er óhamingjusöm,  því að kvikan og skömmin vex innra með henni. –

Hvað getur Anna gert? –

Hvar á hún að fá hjálp? –

Hvað ef þessi kvika væri krabbamein? –  Myndi Anna bara hunsa hana? –

Eflaust ekki.

Þegar kvikan er orðin svona sterk,  hraunið utan um sálina farið að skyggja á útgeislunina og þá um leið lífsneistann,  þá er auðvitað lífs-nauðsynlegt að leita sér hjálpar. –

Það þarf fyrst og fremst að segja frá.  Þó ekki sé sagt öllum heiminum,  þá þeim sem kemur þetta við og það hefur áhrif á. –  Svo er hægt að leita til trúnaðarmanneskju sem hefur vit á meðvirkni. –

Enginn á að sitja einn með leyndarmál eða skömm. –  Það er alltaf einhver þarna úti sem gæti hlustað án þess að dæma.  Það er mjög mikilvægt að hlustandinn sé fær um það.  Hversu hrikalegt sem málið hljómar og er,  þá er það svo skrítið að við það að deila með öðrum þá léttir á. –

Margir halda að þeir séu að missa vitið  þegar þeim er farið að líða svona illa út af meðvirkninni,  og það vantar oft ekki að t.d. maki haldi því að viðkomandi að hinn aðilinn sé í raun bara geggjaður! ..

Það er alveg rétt að sá meðvirki verður týndur,  týnir spegilmynd sinni.  Sér í speglinum flesta aðra en sjálfa sig og jafnvel löngu farna forfeður og mæður, – en kannski sér hann engan í speglinum.  Bara tóm. –

Það er mikilvægt að hér komi fram að bæði Teddi og Anna eru meðvirk. – Og sambandið er aldrei heilbrigðara en veikari aðilinn er.  Í raun eins og fyrirtæki er jafn sterkt og veikasti hlekkurinn.  –  Hjónaband þeirra er svokallað þarfasamband,  þar sem þau eru háð (codependent)  hvoru öðru. –  Teddi er voða fegin að Anna er svona opin og skemmtileg og sér um samskiptin við aðra, hann er það bara þegar hann er í glasi, – en í raun er hann hrikalega lokaður og feiminn,  enda sjálfur með þannig „forritun“ frá bernsku.

Hann var barnið sem kom heim með 9.5 í einkunn úr smíðakennslunni, og þegar hann var 12 ára kom hann heim með þennan flotta skjöld sem hann hafði smíðað.   Pabbi hans hafði litið á skjöldinn og sá á einum stað að vantaði að pússa betur, og sagði – „já, ég skil af hverju þú fékkst ekki 10“ .. og ekki orð um það meir! – (Börnum var ekki hrósað, því þau gætu orðið of montin) – Pabbi Tedda var jafnframt þessi harða týpa sem „beit á jaxlinn“ – og „vældi ekki eins og kerling.“ – Mamma hans var aftur á móti róleg týpa sem stjórnaði umhverfinu með píslarvotta hegðun og  samviskustjórnun. –

Teddi gerði aldrei neitt nógu vel,  að eigin mati – hann hélt s.s. við mati föður síns,  og þráði eins og Anna að fá hrós, viðurkenningu, athygli á réttum forsendum, þó hann skildi það kannski ekki sjálfur.  Honum leið ekki skár en Önnu og lét það bitna óspart á henni. –   Hann ræddi ekki tilfinningar sínar, „bar ekki sín vandamál á torg“ –  Hann var ekki að leita sér hjálpar eða ræða við einhvern „Gvöð“ –  heldur drakk hann úr flösku. –

Anna leitaði aftur á móti í súkkulaðið,  sem flóttaleið þegar kvikan gerði vart við sig, –  hún gat ekki gengið í gegnum tilfinningarnar, hún fór frekar að baka eða borða. –  Það var ekki í boði að ræða neitt. –

Óyrtar tilfinningar,  ósögð orð, upphlaðin skömm og sektarkennd,  hausinn fullur af súrum og útrunnum skilaboðum frá bernsku sem er viðhaldið af innri rödd sem er ekki lengur þín eigin. –

„You have to see your pain to change“  sagði sálfræðingurinn Sophie Chiche þegar hún var að segja frá leið sinni að komast frá A til B í lífinu og þar sem hún lenti alltaf í svartholi. –

Við þurfum að þekkja einkennin og virða þau til að breyta.

Við höfum notað þessar útrunnu hugsanir um okkur sjálf allt of lengi:  „Hver þykist þú vera“ – „Þú ert ekki verðug/ur“  „Þú ert algjör lúser“ –  „Þú átt ekkert gott skilið“ – „Þú gerir aldrei nógu vel“ … og svo framvegis og svo framvegis. –

Ástæðan fyrir því að ég hef verið að prédika fyrir fólki að tala jákvætt við sjálft sig,  koma með jákvæðar staðhæfingar,  er vegna þess að það er sem móteitur við þessari neikvæðu útrunnu rödd. –

Fólki finnst væmið, skrítið og óeðlilegt að tala fallega um sig, og jú, því finnst það ekki eiga það skilið! –  Hringir þetta einhverjum bjöllum? –

Ef við höfum hatað okkur næstum allt okkar líf, hafnað okkur, óvirt og vantreyst,  þá er viðsnúningur aldrei of seinn.   NÚNA er punkturinn að snúa við tannhjóli neikvæðninnar,  – tala fallega í eigin garð, líka um líkamann okkar,  aldrei hata neinn part af okkur. –  Heldur sættast við hann. –  Öll eitruðu spjótin í eigin garð virka sem eitur. –  Öll eitruðu spjótin í garð annarra virka líka sem eitur á okkur,  vegna þess að þau eru eins og bjúgverpill,  – það er karmað, það er bergmál lífsins.  – Ef við tölum illa um aðra, erum við að tala illa um okkur sjálf,  því að við erum þegar upp er staðið ÖLL EITT mannkyn. –

Öll vorum við saklaus börn, – það gerðist eitthvað á leiðinni, – og skyggja eitthvað á perluna okkar,   sálina okkar.   Okkur batnar ekki við að kenna öðrum um,  okkur batnar ekki við að óska öðrum óhamingju.  Okkar hamingja bætist ekki við það,  það er amk ekki raunveruleg hamingja að sjá aðra engjast um.  Það er hefndarþorstinn sem ræður. –

Drykkurinn sem svalar þeim þorsta er ekki hollur. –

Þegar við komumst svo út úr hausnum á öðrum,  og náum að dvelja í sjálfum okkur, – virða, elska og treysta,  fara að veita sjálfum okkur athygli. –  Þá erum við komin á ágætan stað. –

Leiðin er að tjá sig,  nota fallegt tungumál, velja sér vini og holla andlega næringu (líka í fjölmiðlum)  virða sín mörk,  samþykkja sig sem ófullkomna manneskju og fyrirgefa sér það af einlægni,  – líka þegar við gerum mistök,  ekki dæma, ekki fyllast sektarkennd því það startar vítahringnum aftur. –

Við þurfum að komast upp úr gamla farveginum, – breyta viðhorfum okkar til sjálfra okkar og tilverunnar.  Æfa okkur í hamingjunni. –

Sophie Chiche, sálfræðingurinn franski,  sem ég minntist á hér fyrr,  var spurð hvernig hún hefði farið að því að losa sig við 40 kíló,  – en hún svaraði að bragði  „I didn´t DO anything I shifted my state of BEING“ –    Hún breytti tilveru sinni en GERÐI ekki neitt, – að sama skapi er hægt að losna við andleg 40 kíló sem hvíla eins og hraunið á sálinni,  – offita hugans, eða í sumum tilfellum þegar við glímum við of mikla stjórnsemi og erum með of strangar reglur gagnvart okkur sjálfum: anorexía hugans. –

Hugleiðsla er leið inn á við,  náttúran er leið til að kynnast okkur sjálfum,  að einfalda líf sitt og sortéra er ein aðferð. –

Hér ætla ég að staðnæmast í dag, en munum það að við megum vera og eigum að vera ófullkomin, engin/n mannleg vera getur verið fullkomin – nema hin fullkomna útgáfa af sjálfum sér.

Við eigum ekki að þurfa að óttast að gera mistök, – eflaust kæmumst við upp með það að gera aldrei mistök ef við gerðum aldrei neitt, eða tækjum okkur aldrei neitt fyrir hendur, tækjum aldrei áhættu. –  En það er uppskrift af leiðindum. –

Núna er tíminn okkar allra til að njóta lífsins, við skulum verja tíma okkar vel. – Meðalhófið er best, – að komast í sátt og jafnvægi er best. –  Of eða Van eru hættumörkin, –  ef það er eðlilegt að sveiflast pinku þegar við förum að breyta.  Foreldrar sem aldrei hafa fengið hrós eða elsku,  eiga það stundum til að ofvernda börnin sín, ofhrósa, ofelska,  en þessi „ofelska“  Ofelska er ekki raunveruleg elska,  það er elska á röngum forsendum. –  E.t.v. hræðsla við að missa börnin,  hræðsla við að þau lendi í því sama og við,  en við verðum að leyfa þeim að fljúga úr hreiðrinu, – því að þeim eru gefnir vængir til að fljúga. – Ef við stöðvum þau, gætum við eins vel vængstíft þau. –

Eigum góðan dag og njótum hans sem við, í elsku til okkar sjálfra og í elsku til annarra. –  Einlægri elsku.

Biðjum fyrir OKKUR

Lífið er okkar, himininn, jörðin, vatnið er okkar og  við erum himinn, jörð og vatn

Við erum öll tengd líffræðilega, við erum öll tengd jörðinni efnafræðilega

Við erum öll eitt, eitt með hvert öðru og eitt með jörðu og himni

Eitt með Guði

Uppsprettan er óendanleg

Gefum henni frelsi til að flæða

Hið ytra og hið innra

Leyfum lífsins orku  að flæða um okkur

Heila, lækna og frelsa

Upplifum gleðina og hugrekkið í hversdeginum

Tökum í hendur okkar sjálfra og segjum “Takk”

Öndum djúpt, hugsum fallegar hugsanir, drekkum meira vatn og lifum:

HAMINGJUSÖM

Hægt er að skoða meira um meðvirkni og aðferðir á http://www.coda.is  og http://www.lausnin.is  en þar starfa ég. –

Meðvirkni er ekki góðmennska …

Í þessum pistli ætla ég að leitast við að svara algengum misskilningi um meðvirkni, þ.e.a.s. að meðvirkni sé góðmennska, það sé til jákvæð meðvirkni og neikvæð meðvirkni.  Svo er ekki.

Reyndar er meðvirkni oft góð (tímabundið)  fyrir aðra en þann sem framkvæmir út frá meðvirkni.  T.d. fyrir vinnuveitendur sem eru með starfsmann sem segir aldrei nei, – en einn daginn er mjög líklegt að djúsið verði kreist úr starfsmanninum og hann búinn á því. –  Þá er „líftími“ starfsmannsins ekki langur. –

Að sama skapi getur þetta virkað vel fyrir félagsskapinn, að hafa meðvirkan einstakling sem réttir upp hendi í hvert skipti sem eitthvað á að gera og segir „ég skal“ ..

En af hverju er þetta ekki gott? –

Leitum að orsökum. –

Orsökum fyrir því að einhver segir alltaf „já“ og „ég skal.“  Er það vegna þess að hann er bara svona góður eða er ástæðan önnur? –

Anna var svona kona sem sagði aldrei nei, – nema kannski þegar henni buðust stór tækifæri eða eitthvað spennandi, þá þorði hún ekki að taka skrefið. Því henni fannst hún hvorki verðug né eiga skilið.  En þegar hún var beðin um að taka eitthvað að sér sagði hún sko stórt JÁ, og þegar spurt var út í hópinn hvort einhver væri til í að taka hluti að sér sagði hún hátt og snjallt „ÉG SKAL“ ..  hópurinn í kring leit þakklátum augum á Önnu, – blessunin hún Anna, alltaf tilbúin þessi elska. –

Og allir elskuðu Önnu, sem var alltaf boðin og búin.

En var þetta í rauninni það sem Anna vildi? –  Var ekki nóg að gera hjá Önnu? –  Átti hún ekki börn, heimili, mann, atvinnu ..  gat hún bætt þessu öllu á sig. –

Anna var eitt kvöldið að keyra heim af kvenfélagsfundi þar sem hún hafði lagt til þessar dýrindis brauðtertur og fengið þvílíkt hrós fyrir.  Hún hafði haldið uppi fjörinu og verið hvers manns hugljúfi.

Gott kvöld, en Anna var búin á því.  Á morgun biðu hennar enn fleiri verkefni og hún fann að hún var í raun að drukkna.  Hún hugsaði sem snöggvast hvort hún ætti ekki bara að keyra útaf – og lenda ofan í skurðinum og þá myndi hún kannski slasast mátulega mikið til að lenda inni á spítala og geta hvílt sig. –   (Þetta er raunveruleg frásögn, þó nafni sé breytt). –

Þetta er ekki ég, þó þetta gæti alveg hafa verið ég 😉

Af hverju gengur Anna svona fram af sér? –

Anna ólst ekki upp við miklar tilfinningar frá foreldrum.  Pabbi var hlutlaus og mamma frekar köld.  Hún fékk ekki faðmlag og fékk ekki að heyra orð eins og „Ég elska þig“ –  Hún var ekki hvött til að vera hún sjálf. –

Hún fékk viðurkenningu  þegar hún kom heim með einkunnirnar úr skólanum,  þegar hún tók til í herberginu sínu,  þegar hún sýndi dugnað.

Hún fór að læra að hún þyrfti að GERA eitthvað til að vera metin. –

Hún fór að læra að hún sjálf væri ekki nógu verðmæt í sjálfri sér. –

Hún þyrfti að sanna sig til að fá viðurkenningu frá umhverfinu.  

Það var því þannig að forsendur fyrir góðsemi Önnu og velgjörðum voru rangar.  Þær voru til þess að fá viðurkenning og hrós,  og til þess að henni finndist hún einhvers virði.  Ef hún s.s. var ekki að gera eitthvað fyrir aðra upplifði hún sig einskis virði. –

Anna var líka meistari í að ráðleggja öðrum og mátti ekkert aumt sjá.  Hún spurði ekkert aðra hvort þeir þyrftu ráðin,  hún vissi oft betur hvað þeim var fyrir bestu, betur en þeir sjálfir,  svo hún lét þá vita, allt undir formerkjum góðmennsku. –

Anna skildi ekkert í vanþakklæti heimsins.  Það var iðulega að hún rembdist eins og rjúpan við staurinn og fékk ekki eitt „svei þér“ –  Hún hafði samband við skólann fyrir soninn,  passaði upp á að stelpan tæki með íþróttadótið í skólann, passaði upp á afmælisdaga fyrir manninn og sá um að redda öllu fyrir saumaklúbbinn.

„Jeminn hvað fólk var farið að ganga á lagið“ hugsaði hún, – „ég er bara eins og litla gula hænan og þarf að gera allt! ..“

Munurinn á Önnu og litlu gulu hænunni var þó mjög stór.

Litla gula hænan bauð hinum að taka þátt, að hjálpa sér við að baka brauð.  Anna bað EKKI um hjálp,  henni fannst að hinir ættu að „fatta“ að þeir ættu að hjálpa henni.  Ef þeir gerðu það ekki, voru þeir bara lélegur pappír, – en að sjálfsögðu pirraðist hún út í þá. –

Litla gula hænan borðaði brauðið sjálf, en Anna deildi brauðinu þó hún hefði bakað það sjálf og væri pirruð að hún fengi enga hjálp.

Munurinn á Önnu og Litlu gulu hænunni var að önnur var meðvirk en hin ekki. –

Dýrin sem ekki hjálpuðu litlu gulu hænunni, lærðu það að ef þau hjálpuðu ekki við að baka brauðið fengju þau ekkert brauð. –  Það hafði afleiðingar. –

Fólkið í kringum Önnu lærði það að þó það hjálpaði ekki til fékk það samt brauð. –  Engar afleiðingar.

Afleiðingarnar fyrir Önnu sjálfa voru þær að í næsta skiptið sem hún ætlaði að baka brauð, gerðist það sama, – því að fólkið vissi að það fengi brauð hvort sem er.  –

Litla gula hænan hafði aftur á móti kennt dýrunum lexíu um orsök og afleiðingar. –

Það er ekki góðmennska að ala á leti annarra, að taka af þeim þroska, að taka af þeim sjálfsákvörðunarvald, að taka af þeim ábyrgð.  –

Það getur í sumum tilfellum verið dulbúin þörf,  til að fá hrós, viðurkenningu. –

Hér er ég ekki að segja að allir eigi að hætta að gera allt fyrir alla – og langt í frá. –

Við verðum alltaf að gera það sem við gerum á RÉTTUM forsendum.

Fólk hefur gift sig á röngum forsendum.  Þegar Anna fékk bónorð þá gat hún ekki hugsað sér að særa manninn, hann var jú svo sem allt í lagi, svo hún sagði já,  gegn betri vitund.

 Það var ekki góðmennska heldur meðvirkni.

Hvað getur Anna gert? –  Getur hún sjálf farið að treysta því að fólk haldi áfram að elska hana þó hún geri ekki allt það sem hún áður gerði fyrir það?  –  Þó að hún sé ekki prímus mótór í kvenfélaginu? –  Þó hún taki ekki barnabörnin þrisvar í viku – elska börnin hennar hana samt? –

Getur hún stundum sagt Nei og samt verið elskuð? –

Anna þarf að byrja á að virða sjálfa sig sem manneskju og elska sjálfa sig án skilyrða. –  Án þess að þurfa að sanna sig með menntun, með stöðu eiginmanns, án þess að börnin standi sig vel í skóla, án alls hins ytra.  Að vera Anna á að vera NÓG. – Anna er elsku verð.

Þegar Anna er byrjuð að elska sig, virða sig og tíma sinn, og treysta sér til að segja já þegar hana virkilega langar að gera eitthvað,  ekki bara til að geðjast eða þóknast,  bara til að gera það vegna þess að hún hefur gaman af því, hún hefur tíma og hana langar einlæglega –  þá er hún farin að starfa af fullri góðmennsku. – Af einlægni. –   Þegar hún er farin að setja upp stopp merkið og spyrja sig: „Langar mig að gera þetta?“ –  og svara svo eftir biðtíma  „Já“ eða „Nei“  –  og svarinu fylgir ekki gremja. –

Ef að við segjum já, en meinum nei, – þá sitjum við nefnilega oft uppi með gremjuna,  og ekki bara við, heldur allir okkar nánustu sem þurfa að umgangast okkur. –

Ég veit um dæmi þess að ömmur hafi tekið að sér að passa barnabörnin í næstum þeim eina tilgangi að láta vinkonur sínar vita hvað þær væru góðar ömmur,  að sanna það fyrir heiminum. –   Kannski voru þær þreyttar og úrillar og hreinlega í engu skapi til að passa börnin, og börnin fundu það. –

Það er ekki góðmennska það er meðvirkni.

Að biskup „gleymi“  bréfi ofan í skúffu, til að hlífa fjölskyldu þeirrar sem skrifaði bréfið og vildi segja sögu sína.  Það er ekki góðmennska það er meðvirkni.

Meðvirkni okkar og „góðmennska“ getur nefnilega  bitnað á öðrum og þeim sem síst skyldi.

Við þurfum að veita því athygli af hverju við gerum hlutina.

Eiginmaður Önnu, hann Teddi var ánægður með Önnu sína, enda hin þægilegasta eiginkona. En Teddi fann að eitthvað vantaði, í vinnunni var þessi frísklega kona sem veitti honum athygli, hafði blikkað hann og tekið eftir hvað hann var flottur,  en Anna hafði ekki haft orð á því í mörg ár, hvað þá veitt honum almennilega athygli í rúminu! -Hann fór þvi  að halda fram hjá Önnu,  þó að honum þætti ofurvænt um hana.

– Hann vildi ekki sjá Önnu særða og reyndi því í lengstu lög að segja henni ekki frá framhjáhaldinu og ætlaði sér það aldrei.   Það sem Anna vissi ekki myndi nú ekki særa hana. –  Anna komst að framhjáhaldinu þegar Teddi hafði verið kærulaus og skilið Facebook eftir opna. – Anna var særð,  en Teddi hélt dauðahaldi í það að minnka sársauka Önnu og sagði allt byggt á misskilningi.

Eruð þið farin að fatta þessa meintu góðmennsku eiginmannsins?  –

Teddi þurfti tenginguna við Önnu og allt sem hún veitti honum,  hann vildi ekki missa hana.  Hann ætlaði bara að taka hliðarspor,  ekki neitt meira.

Ástæðan fyrir því að Teddi sagði Önnu ekki að hann væri óánægður í sambandinu var hræðsla við að missa Önnu, – missa tengingun sem hann þurfti á að halda.  Ástæðan var líka sú að hann vildi ekki þurfa að upplifa að sjá konu sína særða.  Það hefði hann reyndar átt að hugsa um fyrr. –

En það að segja ekki Önnu var ekki góðmennska heldur meðvirkni. –

Sá sem lifir af heilu hjarta, af heilindum hann lifir ekki í lygi.  Hann þorir að tjá tilfinningar sínar,  þorir að segja nei á sínum forsendum og já á sínum forsendum.  Þorir að hafa skoðanir.  Stendur með sjálfum sér og er sinn besti vinur eða vinkona.

Við þurfum að sjá meðvirkni okkar til að breytast. –  Viðurkenna hana og ekki ásaka okkur.  –  Dómharka í eigin garð er ekki góðmennska. –

Meðvirkni verður til í æsku og þróast í æsku.  Það eru eðlileg viðbrögð við óeðlilegum aðstæðum.  Óeðlilegar aðstæður eru t.d. þegar um alkóhólisma er að ræða,  langveikt barn á heimili – nú eða bara meðvirkir foreldrar sem fyrirmynd. –

Við erum öll særð börn særðra barna og við könnumst e.t.v. flest við þessi ofangreindu atriði. –  Það er mikilvægt að muna að hinn meðvirki á oft erfitt með meðalveginn,  en markmiðið er að komast þangað.

Viðbrögð okkar í dag eru því oft eins og viðbrögð barns sem hefur upplifað sársauka, höfnun, verið yfirgefið, ekki fengið athygli, viðurkenningu fyrir bara að vera. –

Við, sem fullorðnir einstaklingar þurfum að fara til baka, skoða aðstæður barnsins og frelsa það úr þeim. –  Við gerum það sem fullorðin en ekki sem börn. –

Það fyrsta er að sjá, viðurkenna og svo laga. –

Það er sönn góðmennska, gagnvart sjálfum okkur og öðrum. –  Hjálpum á réttum forsendum, leyfum fólki að biðja um hjálp – til að taka ekki af því þroskann eða ábyrgðina. –  Öll þurfum við að fá að reyna okkur, læra um orsakir og afleiðingar. –

Að lokum,  upphaflega var orðið meðvirkni „Co-dependence“ notað um aðstandendur alkóhólista.  Í seinni tíð höfum við áttað okkur á að flestir eru meðvirkir,  en  mismunandi mikið. –

Við höfum öll þörf fyrir ást, tengingu við aðra og að tilheyra öðrum. –   Það er því hugrekki að tjá sig um veikleika sína, þörf fyrir að vera elskuð o.s.frv. – því að um leið og við gerum það, erum við líka farin að veita okkur sjálfum athygli og taka áhættuna á að vera dæmd af samfélaginu, sem það gerir vissulega í mörgum tilfellum. –

Meðvirkni er, að mati okkar í Lausninni,  mesta samfélagsmein okkar tíma og er sérstaklega áberandi á Íslandi vegna náins samfélags,  því að við erum yfirleitt mest háð skoðunum og elsku frá þeim sem eru okkur tengd og náin. –   Það er oft erfiðast að fara úr hlutverki þóknarans og þess sem geðjast í okkar innsta hring eða fjölskyldu.  Þess vegna er t.d. meðvirkni svo innmúruð í kirkjuna,  því þar eru allir systur og bræður! –

Þegar Teddi kom einu sinni heim mjög drukkinn, ældi hann í forstofunni, – og henti niður öllu úr fatahenginu, dó síðan áfengisdauða á gólfinu inni á baði. –  Anna dröslaði Tedda uppí rúm og hjálpaði honum að hátta og breiddi yfir hann eins og ungabarn.   Hún þreif ganginn og hengdi upp fötin.  Um morguninn vaknaði Teddi og var með timburmenn, en talaði að öðru leyti um það hva hefði verið svakalega gaman í partýinu kvöldið áður.  Anna vildi ekki skemma ánægjuna fyrir honum,  og ekki heldur fá á sig röfl-stimpilinn með því að taka upp ástand hans kvöldið áður,  enda voru þau að reyna að bæta hjónabandið. –   Ekki vildi hún skemma það, heldur halda friðinn. –

Afleiðingar fyrir Tedda voru engar, hann sá ekki umgengni sína og hvað hann hafði gert. –

Þetta var meðvirkni en ekki góðmennska. –

Anna hafði lært það allt frá bernsku að það væri dyggð að halda friðinn og að þögnin væri gulls ígildi. –

Anna vildi sýna góðmennsku en hún kunni það ekki því hún hafði fengið svo röng skilaboð í æsku og frá samfélaginu alla tíð. –

Anna getur breytt sér og hegðun sinni, en ekki hegðun Tedda. – En vissulega, um leið og hún myndi breyta sinni hegðun – breyta sér,  myndi það leiða til þess að Teddi upplifði afleiðingar og þyrfti að takast á við þær og auðvitað er það gagnkvæmt. –

Meðvirkni er m.a. að ýta undir eða ala á slæmri hegðun annarra, sem er þeim jafnvel skaðleg. –

Orðið meðvirkni virkar eflaust á suma eins og orðið skömm.  Ekki vinsælt að ræða það eða viðurkenna.  En skömmin og meðvirknin hefur líka það sameiginlegt, að hún minnkar þegar við tjáum okkur um hana OG hún þolir ekki að láta tala um sig, því hún vill vera til staðar. –

Meðvirkni er vond og hún er lífshættuleg. –  Hún verður til þess að það verður alltaf minna og minna til af okkur og sjálfsmyndin verður að lokum alveg týnd og við höfum ekki hugmynd hver við erum, hvernig okkur líður, um skoðanir okkar o.s.frv. –

Sumir kalla þetta að brenna út. –  En útbruni er einmitt að hafa gefið og gefið,  en gleymt að fylla á.  Sett sjálfa/n sig í aftasta sætið og halda að með því gerðum við það besta fyrir alla aðra.  Þegar við erum búin að gera út af við okkur, gerum við engum gagn lengur.  Við hættum að skína, verðum veik, verðum jafnvel vond og við förum að þrauka lífið en ekki lifa því. –

Meðvirkni er því aldrei góð og hún er seigdrepandi. –

Viðtbót 9. ágúst 2022
Ath!   er með námskeið og einkaviðtöl í boði varðandi meðvirkni.    Smellið HÉR til að sjá auglýsingu fyrir næsta námskeið:  13. september kl. 20:00   

Af hverju þurfa (flestar) konur fleiri skó en (flestir) karlar? …

Ég er kona og ég á skó …

Þetta er ekki frumleg yfirlýsing, en margir hafa spurt sig hvað þetta sé eiginlega með konur og skó? …

Ég hef líka spurt mig.

Eftir því sem ég hef farið dýpra í sáttina við lífið og sjálfa mig, og það sem raunverulega skiptir máli hef ég minni þörf fyrir nýja skó. –

Við göngum í óþægilegum skóm.

Támjóum skóm sem kremja og afmynda tær.

Háhæla skóm sem valda stundum tábergssigi og eru stundum svo óþægilegir að við erum að „deyja“ á dansgólfinu og þær sem virkilega langar að njóta dansins enda stundum með að kasta þeim af sér og dansa á sokkunum,  eða berfættar.

Við eltum tískuna. –

Einu sinni komu fótlaga skór í tísku, með breiðri tá og úr mjúku leðri. –  ummmm…

Ég á eina skó sem ég kalla í dag „fasteign á fótum“ – en ég keypti þá í KronKron fyrir u.þ.b. einu og hálfu ári síðan, í einhverju vanlíðunarkastinu (eyddi s.s. um efni fram!)    Ég var að átta mig á því að ég hef notað þá fjórum til fimm sinnum. – Það er slæm nýting,  svona eins og þegar fólk kaupir sér fellihýsi og fer bara í það einu sinni eða tvisvar á ári.

Síðustu skókaup mín voru í Danmörku sl. áramót, en það voru há rússkinsstígvél og það voru hagstæð skókaup, þau kostuðu um 300 krónur danskar,  voru flatbotna og þægileg – og stígvélin sem ég hafði átt áður og búin að láta sóla voru úr sér gengin.  Ég get alveg réttlæt þau skókaup. –

En á árum áður fór ég ekki til útlanda öðru vísi en að koma með nokkur pör af skóm heim. –

Í „nýja“ lífinu mínu þá hugsa ég miklu minna um dauða hluti, ég er alltaf hrifin að hafa fallegt í kringum mig og er alltaf hrifin af fallegum fötum. – En ég er orðin fimmtug og hef safnað miklu ég á nóg. –   Þegar ég opna fataskápinn í dag,  þá veit ég að ég á föt í við öll tilefni og sem geta enst ævina á enda. –

Líklegast heitir þetta nægjusemi. –

Ég viðurkenni að ég keyrði niður Laugaveg í gær og sá kjól í glugga og það fór einvher „kitla“ í gang, – að mig langaði í kjólinn, en hún varði bara í nokkrar sekúndur. –

Ég er komin yfir skófíknina. –  Á nokkra þægilega og góða skó sem fara vel með fæturnar á mér og það er nóg. –

Hamingja mín liggur ekki í skónum mínum.  –  Það er frelsi að langa ekki í skó, það er frelsi að upplifa að manni skortir ekkert. –

„I shall not want“ –   shoes….

Ég held að í raun sé þetta tilfinningatengt – við finnum til einhvers tilfinningatóms, okkur vantar lífsfyllingu og þá er bara spurning hvort að við kunnum að greina hana,  reynum að fylla hana með súkkulaði,  mat,  fötum eða skóm – það er jú „fixið“ – en hvað endist það lengi? –   Hvað dugar hvert par lengi? –

Hvenær er komið nóg af skóm? –

Tómir tilfinningapokar verða aldrei fylltir með skóm. –

„Bikar minn er barmafullur“ …  það þýðir ekki að maður meiki eða geti  ekki meira, eins og margir túlka það, –  þessi setning þýðir:

„Ég hef nóg“ ..

Íhugaðu málið næst þegar þig langar í skó, hvort það sé ekki eitthvað annað sem þig raunverulega hungrar í. –  Hvað er það í lífinu eða sem er ekki í lífinu sem við fáum þessa tilfinningu að langa í  veraldlega hluti? –   Er það nauðsynleg þörf eða bara löngun og hvers vegna er þessi löngun. –

Þetta gildir reyndar um næstum allt sem við kaupum sem dags daglega er talað um sem óþarfa eða lúxus. –

Hinn raunverulegi lúxus er að vera sjálfum sér nægur.  Að njóta nærandi tíma og samveru. –

Stundum þrælar fólk sólarhringa á milli til að kaupa hluti sem ekki vantar,  fylla geymslur og fataskápa þar sem hlutirnir gleymast og týnast og um leið týnir það sjálfu sér. –  Hefur hvorki tíma né andrými fyrir sig né aðra,  jafnvel ekki börnin sín. –

Skórnir eru bara ein birtingarmynd. –

Hvað áttu mörg pör af skóm og hversu mörg þeirra eru í notkun?

Í þessu sem öðru er meðalhófið best,  við þurfum skó til að ganga á,  spariskó, vetrarskó, hversdagsskó, íþróttaskó, stígvél, gönguskó ….   ég veit um marga karlmenn sem eiga ca.  3-5 pör af skóm og eru sáttir. –  Svo þegar aðalskórnir eru úr sér gengnir,  er stundum keypt annað par – alveg eins,  því þeir voru svo þægilegir! 😉

Af hverju ganga karlmenn ekki í háum hælum? – Af hverju ganga þeir ekki í skóm sem eru þröngir eða meiða? –

Af hverju þurfa konur fleiri pör af skóm er karlmenn?

Ath! – Það eru til undantekningar,  en ég er hér að tala um það sem er algengast. –

p.s. þetta eru flottir skór,  en þeir breyta þér ekki –  þú ert alltaf jafn dásamleg. –

Að ÞORA, VILJA og GETA breytt tilveru sinni ..

Hvað erum við að gera þegar við breytum tilveru okkar og hvað er það að vera til? –  Eða bara að vera? –

Ertu að sýnast eða vera? –

Hvað er þessi sögn „að breyta“ – að segja? –

Breyta er komið af orðinu braut og þess vegna er meira að segja y í orðinu breyta  au verður ey – i hljóðvarp! …

En hér er málfræðin ekki fókusinn,  heldur þetta að breyta yfir á aðra braut. –

En hvenær er tími til kominn að skipta um braut? –

Hugmyndir:

  • Þegar brautin sem við erum á er skaðleg?
  • Þegar brautin sem við erum á er leiðinleg?
  • Þegar á brautinni er fólk sem hindrar okkur í að ná árangri eða farsæld?
  • Þegar brautin býður bara upp á sársauka? –

Af hverju höngum við á þessari braut – á þessum vegarslóða sem er okkur e.t.v. helvíti og leiðir ekkert annað? –

Hugmyndir?

  1. Við gerum okkur ekki grein fyrir aðstæðum því þær eru orðnar samdauna okkur (vani)  og við sjáum því ekki ástæðu til að breyta.
  2. Við kunnum ekki að breyta
  3. Við ÞORUM ekki að breyta
  4. Við viljum ekki gera öðrum það að breyta
  5. Við eigum ekki skilið að breyta
  6. Þín ástæða? …

Já, – í fyrsta lagi þurfum við að sjá sársauka okkar,  skynja hann og vera vakandi,  það er í raun forsenda breytinganna.  Í öðru lagi þurfum við að hafa vilja, hugrekki, kunnáttu, – e.t.v. utanaðkomandi stuðning til að breyta? –

Við þurfum líka að vita og sjá hverju við getum breytt og hverju ekki. –  Við þurfum að þora að hrista af okkur púkann sem hvíslar;

„Hvað þykist þú vera, þú nærð aldrei árangri – þú nærð aldrei farsæld“…

Púki sem stöðvar okkur þegar við erum kannski um það bil að stíga upp úr djúpum farvegi. –  „Æ neee … best að halda bara áfram á sömu braut – ég veit þó hvað ég hef hér“ .. Þarna ertu gyrt/ur með belti og axlaböndum, – og missir því ekki buxurnar niður um þig – þannig að allir sjái nekt þína. –   Sést kannski bara alveg hver þú ert? –  Allar varnir farnar og skjöldur fullkomleikans líka. – Þú varst svo fullkominn í því sem þú varst í, eða var það bara fullkominn leikur? –  Við vitum að engin/n getur verið fullkominn svo það hlýtur að vera leikur – er það ekki? –

– Varstu ekki bara að sýnast – í stað þess að vera?

Úff hvað það væri nú hræðilegt að standa óvarin! –  Bara eins og Adam og Eva í aldingarðinum forðum. –  Þegar þau uppgötvuðu að þau voru nakin,  földu þau líkama sinn. –  Af hverju skömmuðust þau sín fyrir líkama sinn þó þau stælust til að borða ávöxt? – Það er reyndar önnur saga,  eða hvað? –

Heldur þú að þú stæðir nakin/n – grímulaus e.t.v. ef þú færir upp úr gamla farveginum,  örugga – þar sem þú ert í gamla hlutverkinu og leikur sama leikinn dag eftir dag? –  Ertu kannski örugg/ur í gamla hlutverkinu, veist að hverju þú gengur? –

„Fullkomleiki er 20 tonna skjöldur, sem við dröslum með okkur, og ímyndum okkur að hann muni vernda okkur, þegar hann í raun er hluturinn sem hindrar okkur að vera séð og að ná flugi.“– Brené Brown

Hún segir einnig:

Þegar við búum í samfélagi þar sem yfir flæða væntingar sem vonlaust er að uppfylla, væntingar um allt milli himins og jarðar, frá því hversu mörg kíló við eigum að vera til þess hversu oft í viku við eigum að stunda kynlíf, þá er ógnvekjandi að leggja frá sér varnarskjöldinn.

Að finna hugrekkið, ástríðuna og tenginguna við að flytja sig frá hugsuninni „Hvað ætli fólk hugsi“? yfir í „Ég er nóg.“ það er ekki auðvelt. En hversu hrædd sem við erum við breytingar, kemur að því að við verðum að svara eftirfarandi:

„Hvort er meiri áhætta? Að sleppa því sem fólk hugsar – eða að sleppa því hvernig mér líður, hvernig ég trúi, og hver ég er?

Hvernig búum við okkur undir hugrekki, ástríðu og tengingu sem við þurfum til að höndla okkar eigin ófullkomleika og að viðurkenna að við erum nóg – að við séum verðug ástar, að tilheyra og verðu þess að njóta gleði og farsældar?

Hvers vegna erum við öll svona hrædd við að láta hin sönnu okkur vera séð og þekkt?  Hvers vegna erum við svona lömuð yfir því hvað aðrir hugsa um okkur?

Eftir áratuga rannsóknir Brene Brown á berskjöldun, skömm, og því að vera ekta,  hefur hún uppgötvað eftirfarandi:

„Djúp þörf fyrir að tilheyra og vera elskuð er eitthvað sem engin manneskja getur gefið afslátt af. Við erum líffræðilega, vitsmunalega, líkamlega og andlega „víruð“ til að elska, vera elskuð og tilheyra. Þegar þeim þörfum er ekki fullnægt, virkum við ekki eins og okkur er ætlað. Við brotnum. Hrynjum niður. Við dofnum. Okkur verkjar. Við meiðum aðra. Við verðum veik. Sannarlega eru aðrar ástæður veikinda, doða og sársauka, en fjarlægð við ást og að tilheyra mun alltaf leiða til þjáningar.“

Í rannsóknarviðtölum sínum, komst hún að því að aðeins einn hlutur aðskildi konurnar og karlana sem upplifðu djúpstæðar tilfinningar ástar og þess að tilheyra frá þeim sem voru að berjast við það.

Það var verðmætamat þeirra.

Það er eins flókið og einfalt og eftirfarandi: Ef við viljum upplifa að fullu ást og það að tilheyra, verðum við að trúa að við séum verðug ástar og að tilheyra einhverjum. Stærsta áskorunin fyrir okkur flest er að trúa að við séum verðug núna, á þessari mínútu.

Það eru engin skilyrði fyrir verðmæti. Mörg okkar hafa skapað lista fyrir forsendum verðmætis:

* Ég verð vermæt/ur þegar ég hef misst 10 kíló

* Ég verð verðmæt ef ég verð ófrísk

* Ég verð verðmæt/ur ef ég verð/held mig edrú

* Ég verð verðmæt/ur ef allir halda að ég sé gott foreldri

* Ég er verðmæt/ur ef ég hangi áfram í þessu hjónabandi

* Ég verð verðmæt/ur ef ég næ í flottan maka

* Ég verð verðmæt þegar foreldrar mínir samþykkja mig loksins

* Ég verð verðmæt/ur þegar ég get gert allt, og það lítur út fyrir að ég sé ekki einu sinni að reyna.

Hér er það sem er í raun kjarninn í því að lifa af heilu hjarta:

Verðmæt/ur núna. Ekki EF. Ekki ÞEGAR. Þegar við erum verðug ástar og þess að tilheyra núna. Þessa mínútu. Eins og er. Að sleppa forsendunum fyrir verðmæti þýðir að ganga hinn langa gang frá “ Hvað heldur fólk?“ til þess: „Ég er nóg.“ En eins og öll mikil ferðalög, hefst þessi ganga á einu skrefi, og þetta fyrsta skref í göngunni að heilu hjarta er að æfa sig í hugrekki.

Rót orðsins „courage“ á ensku er er latneska orðið cor – fyrir hjarta. Í fyrri tíma skilgreiningu hafði orðið „courage“ aðra skilgreiningu en það hefur í dag. Það hafði upprunalega þá þýðingu að segja huga sinn, með því að tala frá hjartanu. Það stemmir ágætlega við íslenska orðið hugrekki, að segja hug sinn. Í tímans rás hefur skilgreiningin breyst og í dag á hugrekki meira skylt við hetjuskap.

Hetjuskapur er mikilvægur og við þurfum sannarlega á hetjum að halda, en Brené Brown telur að við höfum misst tenginguna við það að tala einlæglega og opinskátt um hver við erum, um tilfinningar okkar, og um reynslu okkar (góða og slæma) – það sem er skilgreining á hugrekki. Hetjuskapur er oft um það að leggja lífið að veði. Hugrekki er um að leggja berskjöldun okkar að veði – að fella varnir okkar. Ef við viljum lifa og elska af heilu hjarta og taka þátt í tilverunni þar sem við erum verðmæt, af sjónaróli verðugleikans, er fyrsta skrefið að æfa hugrekkið að vera saga okkar (skammast okkar ekki fyrir líf okkar) og segja sannleikann um það hver við erum.

Meira hugrekki er ekki hægt að hugsa sér.“ —

Þori ég, Get ég, Vil ég? – Sungu konurnar hér um árið sem voru sem hugrakkastar í kvenfrelsisbaráttunni. –  Já „frelsis“ – frelsis upp úr fari sem þær voru ósáttar við. –   Þær vildu breyta.  Þær peppuðu sig upp með söng og samstöðu. –

Þorir þú,  getur þú, vilt þú vera (til) eða sýnast? –

Um æðri mátt …

Margir sem leita til mín eru að íhuga það sem kallað er æðri máttur, – en það er það sem ég og margir kalla dags daglega Guð. –  Ástæðan fyrir því að fólki „líkar betur“ við hugtakið æðri máttur en Guð er að guðsmyndin er oft orðin fyrir þeim hálfónýt,  þar sem það er mynd af dæmandi Guði,   Guði hefndar – og jafnvel mjög fjarlægum Guði. –

Í lokuðum hópi í gær fór umræðan um almætti Guðs og kærleikann hátt, og sýndist sitt hverjum og allir höfðu rétt fyrir sér (að mínu mati) –  því að í raun getur engin/n sagt okkur hvernig Guð er,  eða æðri máttur,  en það er hægt að segja frá sinni mynd og þegar við förum að tengja okkur við ákveðna mynd og skilja/þekkja æðri mátt þurfum við ekki að spyrja lengur,  við bara finnum og skynjum. –

Nýlega heyrði ég þá tilgátu að þegar við létum annað fólk eða leyfðum því að vekja með okkur gremju,  og þá stjórna lífi okkar og tilfinningum, værum við að gera það að okkar æðra mætti og þá væri ekki pláss hinn raunverulega æðri mátt. –

Ég hef vanið mig á að byrja daginn með einhverju fallegu, hlusta á fallegan boðskap á Youtube,  lesa bæn, hugleiða – og í morgun dró ég úr „Fjársjóði hjartans“ en það eru spjöld sem nýbúið er að gefa út og fást í Kirkjuhúsinu, – þar sem falleg ritningarvers leiða mann inn í daginn og aftan á spjaldinu er bæn. – Tilviljun? – Ég sem var að ræða Guð og æðri mátt í gær, og þar að auki að skrifa um mikilvægi þekkingar/reynslu í pistli á mbl.is –

Spjaldið sem ég dró segir: „Því að Guð er meiri en hjarta okkar og þekkir allt.“ –  1. Jóh. 3:20

Í huga mér kom upp mynd af okkur krökkunum í kringum pabba, – en ég minnist þess að hann var að lesa framhaldssögu fyrir okkur, en hún heitir einmitt „Mamma skilur allt“ –

Börn upplifa oft Guð sem foreldri sem klikkar ekki, sem elskar þau skilyrðislaust og þannig á það auðvitað að vera. – En við þekkjum auðvitað að þar getur brugðið útaf. –  Guð hefur það fram yfir mömmur og pabba – og hvern sem er að hann getur sett sig algjörlega í okkar spor. – Það sem er enn mikilvægara er að almætti hans felst í því að gera það sem við getum oftast ekki,  það er að elska okkur og náungann skilyrðislaust og fyrirgefa. –

.. Þegar börnin mín voru lítil sagði ég við þau að ef að þau bæðu bænirnar fyrir svefninn, myndi þau dreyma vel. – En svo gerðist auðvitað hið óumflýjanlega, að barnið sem var fullt af trúnaðartrausti til móður og til Guðs, vaknaði einn morguninn og sagði „mig dreymdi illa, SAMT bað ég bænirnar mínar.“ – Ég hafði s.s. lofað upp í ermina á sjálfri mér og Guði sjálfum og barnið varð auðvitað eitt spurningarmerki, bað ég ekki nógu heitt? – Elskar Guð mig ekki nógu mikið? Er mamma að plata? Á ég ekki skilið að dreyma fallega? .. o.s.frv.

– Það hefði verið  réttara að segja við barnið að við biðjum Guð að vera með okkur í draumunum okkar, og ef okkur dreymir illa, fáum jafnvel martröð, er Guð þar líka og upplifir hana með okkur, þannig að við séum aldrei ein og Guð skilji okkur 100% hvort sem okkur líður vel eða illa. –

Bænin aftan á spjaldinu sem ég dró er eftirfarandi:

„Guð, ég þakka þér fyrir allt sem þú getur gert i okkur og fyrir allt sem þú getur gert án okkar,  Hjálpaðu okkur að hvíla í þér. -“ 

Þetta er það sem kallað er að gefa sig æðra mætti, – „Surrender to God“…   Ég vil ekki kalla það uppgjöf,  í hefðbundnum skilningi, heldur er það miklu líkara sátt.  Að sættast við Guð,  í stað þess að glíma við Guð. –

Eins og ég tók fram í upphafi, þá er engin/n sem getur sagt okkur hver okkar æðri máttur er eða hver Guð er fyrir OKKUR. –

Það er mikill friður og frelsun að hvíla í Guði/æðra mætti, – eða jafnvel því sem sumir kalla og talað er um í Biblíunni því sem ER.  Því Guð bara er.   „I AM“ –   „ÉG ER“  –  og það er alveg nóg.

-Mamma verður aldrei Guð,  pabbi verður aldrei Guð,  þú verður aldrei Guð, – manneskja verður aldrei Guð,  því að manneskja getur aldrei þekkt allt eða skilið allt,  hversu mikið sem hún leggur sig fram.  En eftir því sem manneskja hefur meiri samhug, sýnir meiri einlægan skilning sýnir hún meiri þroska. – Dómharka er aftur á móti andstæðan, dómharkan er þroska- eða þekkingarleysi – og þá líka dómharka í eigin garð.  –

Sá sem hefur þroska og þekkingu hefur líka skilning. –

Sumir telja að eina leiðin til að öðlast þennan þroska og öðlast visku sé í gegnum lífsreynsluna – jafnvel sársaukann,  en við getum lagt okkur fram við að skilja og dæma ekki, án þess að þurfa að hafa gengið í gegnum alla þjáninguna sjálf. – Við náum langt og við náum þroska, en við getum aldrei og viljum aldrei þurfa að ganga í gegnum alla mögulega þjáningu. –

Við getum ekki verið okkar eigin æðri máttur, – eða okkar Guð, vegna þess að það liggur í orðanna hljóðan.  Æðri máttur er máttur sem hefur gengið í gegnum allar sorgir mannlegs lífs og alla gleði og er enn að.  –  Enginn mannlegur máttur hefur möguleika á því. –  Engin manneskja er fullkomin og engin manneskja getur ætlast til þess að hún sé fullkomin og við megum ekki dæma okkur fyrir það að geta ekki allt sem Guð eða æðri máttur getur. –  Við erum mannleg og eigum að fagna mennsku okkar og virða það að við erum takmörkuð,  en fagna því jafnframt að geta hvílt í Guði eða æðra mætti og skilyrðislausri elsku hans. –

Eftirfarandi er bútur úr kærleiksóð Páls Postula, en margir upplifa það að Guð sé kærleikur og ég leyfi mér hér að skipta út orðinu kærleikur og setja Guð í staðinn. –

Guð er langlyndur, hann er góðviljaður. Guð öfundar ekki.
Guð er ekki raupsamur, hreykir sér ekki upp.
Guð hegðar sér ekki ósæmilega, leitar ekki síns eigin,
hann reiðist ekki, er ekki langrækinn.
Guð gleðst ekki yfir óréttvísinni en samgleðst sannleikanum.
Hann breiðir yfir allt, trúir öllu, vonar allt, umber allt.
Guð fellur aldrei úr gildi.

Ef þú smellir hér er tengill á pistil sem ég vitna í að ofan og tengist þessum pælingum um þekkinguna og skilninginn. –